موضوعتان را بگویید، در چند ثانیه به وکیلِ در دسترس میرسید
لطفاً اتصال اینترنت خود را بررسی کنید.
آیا حق تنصیف دارایی را میتوان برای هر دو طرف طلاق و فوت زوج تنظیم کرد؟
پرسیده شده ۲ ماه پیش
۳۶ پاسخ ثبت شده
آیا میتوان حق تنصیف دارایی را هنگام طلاق برای هر دو طرف (زوج و زوجه) ایجاد کرد؟ همچنین آیا میتوان این حق را بهگونهای تنظیم کرد که در صورت فوت زوج در دوران زناشویی نیز به زوجه تعلق گیرد؟
جمعبندی پاسخ وکلاهوش مصنوعی
اکثر وکلا معتقدند با درج شرط ضمن عقد میتوان حق تنصیف دارایی را برای هر دو طرف زوج و زوجه تنظیم کرد، هرچند اصل این حق معمولاً مختص زوجه است و تحقق آن شرایطی مثل نبودن تقصیر زوجه در طلاق دارد؛ برای حالت فوت زوج نیز تنصیف جایگزین ارث نمیشود و باید از وصیت تا ثلث یا صلح و تعهد مالی مستقل استفاده کرد.
حمیدرضا قاسمیآنلاینوکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری·۵٫۰
پاسخ هوشمند بنیاد وکلاهوش مصنوعی
با درج شرط ضمن عقد در سند ازدواج میتوان حق تنصیف دارایی را هم برای زوجه و هم برای زوج تنظیم کرد، هرچند اصل این حق معمولاً برای زوجه پیشبینی میشود و تحقق آن به شرایط طلاق مثل نبودن تقصیر زوجه بستگی دارد. اما برای حالت فوت زوج در دوران زناشویی، شرط تنصیف نمیتواند جایگزین قواعد ارث شود. در این حالت باید از ابزارهایی مثل وصیت تا یکسوم دارایی، صلح یا تعهد مالی مستقل استفاده کرد. چنین توافقی باید با دقت و جدا از قواعد ارث تنظیم شود تا با آن تعارضی پیدا نکند.
این پاسخ بهصورت خودکار تولید شده و جای مشاورهی حقوقی با وکیل را نمیگیرد؛ پاسخهای وکلا در ادامه آمده است.
سلام و درود. بله، میتوان با درج شرط ضمن عقد حق تنصیف دارایی را برای هر دو طرف پیشبینی کرد؛ اما برای زمان فوت زوج این شرط جایگزین قواعد ارث نمیشود و باید از ابزارهایی مانند وصیت (تا یکسوم)، صلح یا انتقال مال استفاده شود.
شرط تنصیف دارایی که در اسناد ازدواج ایران بهصورت معمول درج میشود، یک شرط ضمن عقد نکاح است که ناظر به وضعیت خاصی است؛ یعنی زمانی که طلاق به درخواست زوج واقع شود و شرایط مقرر در عقدنامه نیز وجود داشته باشد. این شرط در قالب فعلی، یک حق قراردادی برای زوجه ایجاد میکند و خودبهخود برای زوج یا در صورت فوت زوج قابل اعمال نیست.
اما از نظر حقوقی، اصل آزادی قراردادها (ماده ۱۰ قانون مدنی) اجازه میدهد زوجین در ضمن عقد نکاح یا در قالب توافق معتبر، شروط مالی دیگری را پیشبینی کنند؛ بنابراین میتوان توافقی تنظیم کرد که برای هر یک از زوجین در شرایط مشخص، تعهد مالی یا انتقال بخشی از دارایی ایجاد کند. البته این شرط باید:
* مخالف قانون و مقتضای ذات عقد نکاح نباشد؛
* موضوع آن مشخص و قابل تعیین باشد؛
* نحوه تحقق و اجرای آن دقیقا تعریف شود.
در خصوص ایجاد حقی برای زوجه در صورت فوت زوج، باید توجه داشت که «تنصیف دارایی» به معنای انتقال نصف اموال زوج پس از فوت، با مفهوم ارث متفاوت است و نمیتوان آن را صرفا با همان عنوان شرط تنصیف عقدنامه اجرا کرد. برای حمایت مالی زوجه در فرض فوت زوج، راهکارهای دیگری مانند صلح، هبه، وصیت تا میزان ثلث، بیمه عمر یا توافقات مالی مستقل ممکن است قابل بررسی باشد.
همچنین اگر شرطی برای هر دو طرف در نظر گرفته شود، باید دقیقا مشخص شود که در چه شرایطی و با چه مبنایی اجرا میشود؛ زیرا صرف نوشتن عبارت کلی مانند «نصف دارایی طرفین در طلاق یا فوت متعلق به دیگری باشد» ممکن است در مرحله اجرا با ایرادهای حقوقی مواجه شود.
بنابراین امکان تنظیم توافق مالی متقابل وجود دارد، اما عنوان و ساختار آن باید متناسب با هدف طرفین انتخاب شود و لزوما «حق تنصیف دارایی» به مفهوم رایج عقدنامه نخواهد بود.
مدارک و مستندات مربوط به عقدنامه، وضعیت اموال و هدف دقیق طرفین از شرط مالی، بهتر است پیش از تنظیم یا اقدام حقوقی توسط وکیل بررسی شود.
باسلام
برای هر دو طرف در زمان طلاق: میتوان شرطی تنظیم کرد که در صورت تحقق شرایط مشخص، هر یک از زوج یا زوجه حق مالی معینی نسبت به دیگری داشته باشد. این دیگر لزوما همان شرط تنصیف چاپی عقدنامه نیست، بلکه یک شرط قراردادی مستقل است و باید حدود و شرایط آن روشن باشد.
در صورت فوت زوج: شرط تنصیف رایج عقدنامه معمولا ناظر به طلاق به درخواست زوج است و با فوت زوج اجرا نمیشود. اما میتوان با توافق، از قالبهای حقوقی دیگر مانند صلح، هبه معوض، تعهد مالی ضمن عقد یا شرط مستقل استفاده کرد تا در صورت فوت نیز حق مالی مشخصی برای زوجه ایجاد شود؛ البته باید با قواعد ارث، حقوق ورثه و مقررات آمره تعارض نداشته باشد.
سلام وقت بخیر پیرو پرسش شما
حق تنصیف بر اساس توافق طرفین در عقدنامه یا قرارداد جداگانه قابل تنظیم است و میتوان آن را برای هر دو طرف زوج و زوجه اعمال کرد.
در صورت توافق صحیح این حق میتواند برای دوران زناشویی و حتی در صورت فوت زوج نیز برای زوجه قابل اجرا باشد.
برای تضمین اجرای این حق باید جزئیات مربوط به نحوه تقسیم داراییها در قرارداد با دقت و با رعایت قوانین مربوط به اموال مشترک قید شود.
درود بر شما؛
بله، مطابق اصل حاکمیت اراده، طرفین میتوانند ضمن عقد نکاح یا عقد لازم دیگر، شروط مالی مستقلی علاوه بر شرط چاپی عقدنامه پیشبینی کنند؛ از جمله تنصیف دارایی به نفع هر یک از زوجین یا هر دو. همچنین میتوان شرطی درباره انتقال بخشی از دارایی در صورت فوت زوج درج کرد، مشروط بر اینکه شرط با قواعد آمره ارث، وصیت و نظم عمومی تعارض نداشته باشد.
مستندات: مواد ۱۰، ۱۱۱۹، ۲۱۹، ۲۳۲ و ۲۳۴ قانون مدنی.
اعتبار و قابلیت اجرای چنین شرطی، کاملا وابسته به نحوه تنظیم آن است؛ آیا قصد دارید این حق بهصورت «شرط ضمن عقد»، «تعهد مستقل» یا «وصیت تملیکی» پیشبینی شود؟ هر یک آثار حقوقی متفاوتی دارد.
بله، میتوان ضمن عقد نکاح یا با قرارداد مستقل، شرط کرد که در صورت طلاق، هر یک از زوجین مستحق سهمی از دارایی طرف مقابل (حق تنصیف متقابل) باشند؛ این شرط در اصل با رعایت قواعد عمومی قراردادها معتبر است.
همچنین میتوان شرط کرد که در صورت فوت زوج در دوران زناشویی، زوجه علاوه بر ارث، مستحق سهم معینی از دارایی او نیز باشد.
البته این حق جزء ارث محسوب نمیشود، بلکه یک تعهد قراردادی است که از ترکه قابل مطالبه خواهد بود.
برای جلوگیری از اختلاف، نحوه محاسبه، زمان ایجاد حق و اموال مشمول باید دقیق و شفاف در قرارداد تنظیم شود.
باسلام، میتوان برای هر یک از زوج یا زوجه در صورت تحقق شرایط مشخص، حق مالی معینی تعیین کرد. این توافق لزوما همان شرط تنصیف چاپی عقدنامه نیست و میتواند بهصورت شرط قراردادی مستقل با حدود و شرایط روشن تنظیم شود. در صورت فوت زوج نیز شرط تنصیف معمول عقدنامه که ناظر به طلاق است، اصولا اجرا نمیشود؛ اما میتوان از قالبهایی مانند صلح، هبه معوض یا تعهد مالی ضمن عقد برای ایجاد حق مالی برای زوجه استفاده کرد، مشروط بر اینکه با قواعد ارث و حقوق ورثه و مقررات آمره تعارض نداشته باشد.
بله، اصل توافق زوجین برای ایجاد حق مالی متقابل امکانپذیر است، اما «شرط تنصیف دارایی» استاندارد عقدنامه معمولا فقط برای زوج و در صورت تحقق شرایط آن پیشبینی شده است. برای ایجاد حق مشابه برای زوجه باید شرط ضمن عقد بهصورت دقیق و صریح تنظیم شود.
در مورد فوت زوج نیز میتوان درباره انتقال یا تملیک بخشی از اموال به زوجه توافق کرد، اما بهتر است متن شرط بهصورت حقوقی و با توجه به قواعد ارث و وصیت تنظیم شود؛ نمیتوان با یک عبارت کلی، مقررات آمره ارث را تغییر داد.
عرض سلام و احترام.
در حقوق ایران، «شرط تنصیف دارایی» (به معنای انتقال تا نصف دارایی زوج به زوجه) در متنهای چاپی عقدنامه، ماهیتش «شرط ضمن عقد نکاح» است و بر مبنای همان متن، فقط در صورت تحقق شرایط ذکرشده (عمدتا طلاق به درخواست زوج/غیر از تخلف زوجه و سوءرفتار او) قابل اعمال میشود؛ یعنی خود شرط، به طور مستقیم برای «فوت زوج در دوران زوجیت» طراحی نشده است
بله، اصل حاکمیت اراده اجازه میدهد ضمن عقد یا قرارداد جداگانه، تعهدات مالی مشابه تنصیف دارایی برای هر دو طرف پیشبینی شود.
همچنین میتوان با تنظیم شرط یا قرارداد معتبر، برای فوت زوج نیز حقوق مالی مشخصی به نفع زوجه مقرر کرد، مشروط به اینکه مخالف قوانین آمره و قواعد ارث نباشد.
برای جلوگیری از اختلاف، تنظیم این شروط با عبارات دقیق حقوقی در سند رسمی توصیه میشود.
با سلام
بله، میتوان حق مالی متقابل برای زوج و زوجه تعیین کرد؛ اما باید در قالب شرط ضمن عقد یا قرارداد مستقل، دقیق تنظیم شود.
برای فوت زوج نیز میتوان تعهد مالی مستقلی به نفع زوجه ایجاد کرد، اما این موضوع معمولا «تنصیف دارایی» به معنای شرط طلاق نیست و باید با ابزارهایی مانند صلح یا وصیت در حدود یکسوم ترکه تنظیم شود.
شرط تنصیف دارایی در ضمن عقد بابت طلاق هر یک از زوج و زوجه قابل شرط است (هر چند مفهوم مظاعفی با وجود شروط ضمن عقد ندارد و عملا برای زوج چنین شرطی قید میشده که حق طلاق با وی بوده) .
اما در خصوص فوت ، در غالب وصیت و تا ثلث مقدور است .
با سلام تنصیف فقط مختص به زوجه آن هم فقط زمانی تعلق میگیرد که طلاق به درخواست زوجباشد و به جهت تخلف زوجه از روابط و معاشرت زناشویی نباشد
در صورت فوت زوج تنصیف قابلیت اجرا ندارد چرا که زوجه سهم از ارث میبرد ولی اگر در قالب وصیت باشد تعلق میگیرد
قانون شرطرتنصیف را هنگامی قرار داده که مرد بدون دلیل قانونی بخواهد همسرش را طلاق را دهد توصیف هنگام فوت زوج نمیتوان قرار داد چرا که طبق قانون متوفی فقط یک سوم اموال را حق دخالت دارد بیشتر از یک سوم با رضایت تمام ورثه قابل اعمال میباشد
با سلام
بله؛ اصل توافق مالی متقابل بین زوجین با درج شرط ضمن عقد ممکن است، اما شرط تنصیف فوت، «ارث» محسوب نمیشود و باید بهصورت تعهد مالی مستقل و دقیق تنظیم شود؛ بنابراین با قواعد ارث تعارضی نخواهد داشت.
شرط تنصیف مختص به زوجه درصورت حسن رفتار و تمکین و.. میباشد.
ولیکن شرط اخذ پس از فوت امکان پذیر نیست مگر اموال طبق صل عمری یا هبه و...قرارداد قرار گیرد.
سلام
میتوان به صورت شرط ضمن عقد یا بصورت جداگانه در اینخصوص توافق نمود .
در خصوص تنصیف اموال در صورت فوت در دوران زناشویی به نظر مخالف قانون امری می باشد و بهتر است وصیت تا یک سوم اموال صورت پذیرد
با توجه به اینکه پلیس از تنظیم صورتجلسه خودداری کرده و شما کد ملی مزاحم را ندارید، تنها راهکار مؤثر، مراجعه به دادسرای عمومی و ثبت شکایت کیفری به صورت غیابی است
شرط تنصیف دکر شده در عقدنامه فقط برای زوجه هست که در صورت طلاق به درخواست زوج .زوجه از شرط برخوردار بشه و قاعدتا امکان درج ان در عقدنامه نیست و اگر افراد بر اساس اصل ازادی قراردادها به شرطی که بر خلاف قوانین امره و اخلاق حسنه نباشد می تونند هر شرطی رو دکر کنند واون هم قاعدتا در عقدنامه بعید است که بتوان دکر کرد
کاربر بنیاد وکلا
۲ ماه پیش
سلام
بله، میشه. میتونید با قرارداد جداگانه و مستقلی حق تنصیف دارایی رو به نفع هر دو طرف پیشبینی کنین همچنین اگه بخواین در صورت فوت زوج هم زوجه از بخشی از دارایی بهرهمند بشه، این هم امکانپذیره اما نه به عنوان ارث، بلکه باید در قالب قرار دادهابب مثل صلح، هبه یا شرط ضمن عقد بهدرستی تنظیم بشه.
