خدمت تنظیم دادخواست · بانکی و مطالبات
دادخواست مطالبهٔ وجه حقالوکاله و حق داوری
وکیل پایه یک دادگستری برای پروندهٔ شما می‌نویسد؛ قیمت و زمان تحویل را پیش از پرداخت از خودِ او می‌گیرید
کار وکالت یا داوری را انجام داده‌اید و اجرت آن پرداخت نشده است؛ گاهی قرارداد کتبی در میان است و گاهی فقط یک وکالتنامه یا شرط داوری. قانون مدنی موکل را به پرداخت اجرت وکیل ملزم میکند و قانون آیین دادرسی مدنی مبنای حقالزحمهٔ داور را روشن کرده است. در این خدمت، وکیل پایه یک دادگستری دادخواست مطالبهٔ این وجه را برای پروندهٔ شما تنظیم میکند: مبنای استحقاق را بر پایهٔ قرارداد یا اجرتالمثل می‌چیند، خواسته و بهای آن را دقیق می‌نویسد و مسیر توقیف اموال بدهکار را باز می‌گذارد.
وکیل را انتخاب کنید و رایگان با او گفت‌وگو کنید؛ تا قیمت را نپذیرید، پرداختی در کار نیست.
- استعلام زمان و هزینه هیچ تعهدی برای شما ایجاد نمی‌کند
- متن دادخواست بر پایهٔ قرارداد، وکالتنامه یا رأی داوری همین پرونده نوشته میشود
- تحویل در همان گفت‌وگو؛ اصلاح متن تا ثبت در دفتر خدمات قضایی
روند سفارش تنظیم دادخواست
- ۰۱شرح پرونده
روی دکمهٔ «درخواست تنظیم دادخواست» میزنید و مینویسید چه خدمتی انجام شده، قرارداد یا شرط داوری چه بوده، چه مبلغی توافق یا پرداخت شده و اکنون چه مقدار باقی مانده است. شمارهٔ موبایل تأیید میشود و تا پرداخت تعهدی ندارید.
- ۰۲استعلام قیمت و زمان از خود وکیل
وکیل مدارک را می‌خواند، اگر دربارهٔ دامنهٔ کار انجامشده یا مفاد قرارداد ابهامی باشد می‌پرسد و سپس هزینه و زمان تحویل را اعلام میکند. با موافقت شما پرداخت انجام میشود.
- ۰۳تحویل دادخواست
متن نهایی در همان گفت‌وگو به شما تحویل میشود. اگر لایحه یا صورت‌جلسهٔ تازه‌ای از پرونده پیدا کردید یا عبارتی دربارهٔ دامنهٔ کار انجامشده باید دقیق‌تر شود، تا پیش از ثبت در دفتر خدمات قضایی اصلاح آن با وکیل ممکن است.
خروجی خدمت
در این خدمت چه چیزی دریافت می‌کنید؟
- دادخواست اختصاصی همین مطالبه
متن کامل با مشخصات طرفین، خواستهٔ روشن شامل اصل حقالوکاله یا حق داوری، خسارت تأخیر تأدیه و خسارات دادرسی، بهای خواسته و مستندات قانونی — آمادهٔ ثبت در دفتر خدمات الکترونیک قضایی.
- انتخاب مبنای استحقاق
وکیل تصمیم میگیرد دعوا بر پایهٔ قرارداد کتبی طرح شود یا بر پایهٔ اجرتالمثل خدمات انجامشده؛ همین انتخاب تعیین میکند دلایل شما اسناد قرارداد باشد یا گزارش کار و ارجاع به کارشناس.
- طراحی درخواست تأمین خواسته
بند متناسب ماده ۱۰۸ انتخاب میشود — چک برگشتی، سند رسمی یا سایر موارد با تودیع خسارت احتمالی — و میگوید کدام دارایی بدهکار را برای توقیف معرفی کنید تا اجرای قرار معطل نماند.
- فهرست مدارک و شیوهٔ تقویم خواسته
میگوید کدام مدرک انجام کار را ثابت میکند — وکالتنامه، لوایح، صورت‌جلسه‌ها، رأی داوری، مکاتبات — و مبلغ خواسته را چگونه در دادخواست بنویسید تا مرجع صالح و امکان تجدیدنظر روشن باشد.
در یک نگاه
- مبنای قانونی
- مواد ۶۷۵ تا ۶۷۷ ق.م و ۴۹۸ ق.آ.د.م
- مرجع صالح
- دادگاه صلح یا دادگاه حقوقی، بسته به بها
- نوع دعوا
- مالی؛ بر اساس بهای خواسته
- تأمین خواسته
- مواد ۱۰۸ تا ۱۲۹ ق.آ.د.م
- مهلت تجدیدنظر
- ۲۰ روز از ابلاغ یا پایان مهلت واخواهی
وکلای این خدمت
استعلام زمان و هزینه از وکلای تنظیم دادخواست
وکیل را انتخاب کنید؛ پیش از پرداخت موضوع را با او در میان می‌گذارید.
بسیار خوش برخورد بودند و راهنمایی بسیار خوبی به من دادند. از ایشان سپاسگزارم
کاربر ب، موکل این وکیل 
کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه
۴٫۸(۲۱ نظر)۶۷ مشاوره موفق
تبریز
کاملا دقیق راجع به موضوع صحبت کردن و همه اتفاقای احتمالی و راهکارها رو گفتن
ببب پ، موکل این وکیل 
وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه
۴٫۹(۲۴۵ نظر)۶۹۴ مشاوره موفق
کرج
ممنونم از ایشون بابت آن تایم بودن و راهنمایی مفید و حوصله در پاسخگویی
کاربر ب، موکل این وکیل 
وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه
۴٫۸(۲٬۸۳۱ نظر)۸٬۲۱۰ مشاوره موفق
تهران
به سوالاتم کامل پاسخ داده شده و رضایت کامل از مشاوره داشتم.
سید ا، موکل این وکیل کارشون واقعا عالیه خیلی با حوصله دقیق بهتون توضیح میدن واقعا وکیل عالی هستش حرف نداره
کاربر ب، موکل این وکیل باصداقت وصبوری وقت کافی گذاشتن وراهنمایی لازم روانجام دادند ازشون ممنونم.
شیوا ر، موکل این وکیل باتشکر از جناب آقای فودازی و راهنمایی درستشون
حسن ق، موکل این وکیل 
وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه
۴٫۸(۲۴۰ نظر)۱٬۶۲۶ مشاوره موفق
اصفهان
کامل و با جزئیات توضیح دادن و وقت گذاشتن برای مراجعه کننده خیلی مهم بود برام
روژین م، موکل این وکیل
راهنمای حقوقی
راهنمای مطالبهٔ وجه حقالوکاله و حق داوری
آنچه پیش از سفارش باید بدانید — بر اساس مواد ۶۵۹ و ۶۷۵ تا ۶۷۷ قانون مدنی و مواد ۴۹۸ تا ۵۰۱ و ۱۰۸ تا ۱۲۹ قانون آیین دادرسی مدنی.
مأخذ قانونی: قانون مدنی (مصوب ۱۳۱۴)، مواد ۶۵۹ و ۶۷۵ تا ۶۷۹؛ قانون آیین دادرسی مدنی (مصوب ۱۳۷۹)، مواد ۴۵۴، ۴۹۸ تا ۵۰۱، ۱۰۸ تا ۱۲۹، ۵۰۳ و ۵۲۲؛ قانون شوراهای حل اختلاف (مصوب ۱۴۰۲)، مواد ۱۲ و ۱۴؛ قانون نحوهٔ اجرای محکومیت‌های مالی ۱۳۹۳، مادهٔ ۲۴ · به‌روزرسانی: ۱۴۰۵/۰۶/۰۱
خلاصه در سی ثانیه
- موکل باید مخارج انجام وکالت و اجرت وکیل را بپردازد، مگر در عقد وکالت طور دیگری مقرر شده باشد (ماده ۶۷۵ قانون مدنی).
- در نبود قرارداد دربارهٔ مبلغ، عرف ملاک است و اگر عادت مسلمی نباشد اجرتالمثل تعیین میشود (ماده ۶۷۶)؛ سکوت قرارداد به معنای مجانی بودن نیست (ماده ۶۷۷).
- حقالزحمهٔ داور بر اساس آیین‌نامهٔ مصوب است، مگر بین داور و اصحاب دعوا قراردادی منعقد شده باشد (مواد ۴۹۸ و ۵۰۰ ق.آ.د.م).
چه زمانی به این دادخواست نیاز دارید؟
قرارداد کتبی حقالوکاله دارید
مبلغ و اقساط در قرارداد نوشته شده و بخشی یا همهٔ آن پرداخت نشده است. دعوا بر پایهٔ همان قرارداد طرح میشود و ماده ۶۷۶ قانون مدنی حقالوکاله را تابع توافق طرفین می‌داند.
قراردادی دربارهٔ مبلغ وجود ندارد
وکالتنامه امضا شده ولی دربارهٔ اجرت توافقی ثبت نشده است. سکوت به معنای مجانی بودن نیست (ماده ۶۷۷) و در نبود عرف مسلم، اجرتالمثل خدمات انجامشده مطالبه میشود (ماده ۶۷۶).
وکالت پیش از پایان کار قطع شده است
موکل وکیل را عزل کرده — کاری که جز در وکالت بلاعزل حق اوست (ماده ۶۷۹) — یا رابطه به سببی دیگر پایان یافته است. در این حالت آنچه مطالبه میشود اجرت کارهایی است که تا زمان پایان وکالت انجام شده و باید در دادخواست تفکیک شود.
حقالزحمهٔ داوری پرداخت نشده
به‌عنوان داور منتخب طرفین یا دادگاه رسیدگی کرده‌اید و حقالزحمه پرداخت نشده است. مبنا آیین‌نامهٔ مصوب است مگر قراردادی بین داور و اصحاب دعوا وجود داشته باشد (مواد ۴۹۸ و ۵۰۰ ق.آ.د.م).
با یا بدون قرار تأمین خواسته
اگر نگران انتقال اموال بدهکار هستید، همراه دادخواست توقیف معادل بهای خواسته را می‌خواهید؛ در غیر این صورت فقط دعوای مطالبهٔ وجه ثبت میشود و تأمین را می‌توان بعداً هم درخواست کرد.
دعوای مطالبهٔ حقالوکاله یا حق داوری چیست؟
این دعوا یک مطالبهٔ وجه ساده است با یک تفاوت مهم: منشأ طلب، خدمتی است که انجام شده و اجرت آن پرداخت نشده. در وکالت، رابطهٔ حقوقی از عقد وکالت می‌آید؛ ماده ۶۵۹ قانون مدنی وکالت را هم مجانی و هم با اجرت ممکن می‌داند و ماده ۶۷۵ موکل را ملزم میکند تمام مخارجی را که وکیل برای انجام وکالت کرده و نیز اجرت او را بپردازد، مگر در عقد طور دیگری مقرر شده باشد. در داوری، منشأ طلب از توافق طرفین بر ارجاع اختلاف به داوری می‌آید (ماده ۴۵۴ قانون آیین دادرسی مدنی) و مبنای اجرت در ماده ۴۹۸ همان قانون آمده است.
این مسیر را با دو راه دیگر اشتباه نگیرید. شکایت انتظامی در کانون وکلا یا مرجع صنفی، رابطهٔ حرفه‌ای را بررسی میکند و به پرداخت وجه نمی‌انجامد. همچنین اگر حقالوکاله در متن یک سند رسمی لازم‌الاجرا آمده باشد، مسیر اجرای ثبت هم قابل بررسی است؛ اما در بیشتر پرونده‌ها که قرارداد عادی یا وکالتنامه در میان است، طرح دادخواست حقوقی مطالبهٔ وجه راهِ روشن‌تر است.
خواندهٔ دعوا هم باید درست انتخاب شود: در حقالوکاله، موکل یا موکلانی که وکالتنامه را امضا کرده‌اند؛ در داوری، طرف یا طرفینی که به موجب توافق یا رأی، پرداخت حقالزحمه بر عهدهٔ آنان است. اگر چند نفر مشترکاً وکالت داده‌اند، سهم هر یک و نحوهٔ مسئولیت آنان باید در دادخواست روشن شود.
مبنای استحقاق: قرارداد، عرف یا اجرتالمثل؟
ماده ۶۷۶ قانون مدنی یک ترتیب سه‌مرحله‌ای می‌سازد که کل دعوای حقالوکاله بر آن سوار است:
قرارداد: اگر دربارهٔ مبلغ توافق شده باشد، همان توافق حاکم است. متن قرارداد، اقساط، شرط فسخ و آنچه دربارهٔ مراحل دادرسی نوشته شده، ستون اصلی دلایل شماست.
عرف و عادت: در نبود قرارداد، عرف و عادت ملاک تعیین مبلغ است.
اجرتالمثل: اگر عادت مسلمی هم در میان نباشد، وکیل مستحق اجرتالمثل خدماتی است که انجام داده. اینجا معمولاً کارشناس رسمی ارزش کار انجامشده را برآورد میکند.
دو نکتهٔ تکمیلی: سکوت قرارداد دربارهٔ مجانی یا با اجرت بودن، به معنای رایگان بودن نیست و بر «با اجرت بودن» حمل میشود (ماده ۶۷۷)؛ و افزون بر اجرت، مخارجی که برای انجام وکالت پرداخته‌اید نیز قابل مطالبه است (ماده ۶۷۵) به شرط آنکه مستند داشته باشد. عزل وکیل هم حق موکل است (ماده ۶۷۹)، اما پایان یافتن رابطه، اجرت کارهایی را که تا آن لحظه انجام شده از میان نمی‌برد؛ در چنین پرونده‌ای باید دقیق نوشت تا کدام مرحله پیش رفته‌اید.
در داوری ترتیب کمی متفاوت است. ماده ۵۰۰ قانون آیین دادرسی مدنی میگوید اگر بین داور و اصحاب دعوا قراردادی دربارهٔ میزان حقالزحمه منعقد شده باشد، برابر قرارداد عمل میشود؛ در غیر این صورت میزان آن بر اساس آییننامهای است که هر سه سال یکبار تهیه و تصویب میشود (ماده ۴۹۸) و در صورت تعدد داوران، بهطور مساوی میان آنان تقسیم میگردد (ماده ۴۹۹).
تأمین خواسته: توقیف اموال بدهکار پیش از حکم
تأمین خواسته یعنی توقیف اموال خوانده پیش از صدور حکم (ماده ۱۲۱ ق.آ.د.م) تا در پایان کار، حکم روی کاغذ نماند. ماده ۱۰۸ چهار حالت را می‌شمارد که دادگاه در آن‌ها مکلف به صدور قرار است:
سند رسمی: اگر تعهد پرداخت در دفترخانه تنظیم شده باشد.
در معرض تضییع بودن خواسته: با ارائهٔ قرینه، مثلاً اقدام بدهکار به فروش دارایی‌ها.
اوراق تجاری واخواست‌شده: پرکاربردترین حالت در این پرونده‌ها؛ چکی که بابت حقالوکاله یا حقالزحمه داده شده و با گواهی عدم پرداخت برگشت خورده است.
سایر موارد: با قرارداد عادی معمولاً همین بند «د» به کار می‌آید و دادگاه مبلغی را به‌عنوان خسارت احتمالی تعیین میکند که باید نقداً به صندوق دادگستری سپرده شود؛ صدور قرار موکول به همین سپرده است (تبصرهٔ ماده ۱۰۸).
قواعد ثابت را رعایت کنید: میزان خواسته باید معلوم باشد (ماده ۱۱۳)، درخواست باید به همان مرجع صالح به اصل دعوا داده شود (ماده ۱۱۱)، دادگاه بدون اخطار به طرف مقابل رسیدگی میکند (ماده ۱۱۵) و قرار پس از صدور فوری اجرا میشود (ماده ۱۱۷). خوانده ده روز از ابلاغ برای اعتراض فرصت دارد (ماده ۱۱۶) و می‌تواند به جای مال توقیف‌شده وجه نقد یا اوراق بهادار بسپارد و تبدیل تأمین بخواهد (مواد ۱۲۴ و ۱۲۵). اگر تأمین را مستقل گرفتهاید، ده روز مهلت دارید دعوای اصلی را ثبت کنید (ماده ۱۱۲).
دادگاه صلح یا شورای حل اختلاف؟ کجا ثبت کنیم؟
این صفحه جانشین دو صفحهٔ پیشین «از دادگاه» و «از شورای حل اختلاف» است، چون مرجع دیگر به عنوانِ دادخواست بستگی ندارد بلکه تابع مبلغ آن است. بر پایهٔ بند ۱ ماده ۱۲ قانون شوراهای حل اختلاف مصوب ۱۴۰۲، دعاوی مالی تا نصاب مقرر در همان بند در دادگاه صلح رسیدگی میشود و رئیس قوهٔ قضاییه می‌تواند این نصاب را هر سه سال یکبار متناسب با شاخص تعدیل کند؛ پرونده‌های بالاتر از نصاب در دادگاه عمومی حقوقی مطرح می‌شوند. ماده ۱۴ همان قانون تصریح کرده که شورا از زمان اجرای این قانون فقط در امر صلح و سازش اقدام میکند و مرجع صدور رأی در این دعوا نیست.
از نظر محل، اصل بر طرح دعوا در دادگاه محل اقامت خوانده است (ماده ۱۱ ق.آ.د.م). چون طلب شما از قرارداد ناشی شده و موضوع آن وجه نقد است، می‌توانید به دادگاه محلی هم مراجعه کنید که قرارداد در حوزهٔ آن منعقد شده یا تعهد باید در آنجا انجام می‌شد (ماده ۱۳)؛ در حقالوکاله معمولاً محل انجام وکالت و در داوری محل رسیدگی داور مصداق همین قاعده است. ثبت پرونده در دفتر خدمات الکترونیک قضایی انجام میشود و دفتر آن را به مرجع صالح ارجاع میدهد؛ ابلاغ‌ها هم از سامانهٔ ثنا می‌آید.
یک اثر مهم دیگر: طبق تبصرهٔ ۵ ماده ۱۲ قانون ۱۴۰۲، آرای دادگاه صلح قطعی است مگر در موارد شمرده‌شده که در دعاوی مالی، خواستهٔ بیش از نصف نصاب را قابل تجدیدنظر میکند. پس رقمی که در ستون بهای خواسته مینویسید، هم مرجع رسیدگی و هم راه اعتراض بعدی را تعیین میکند.
هزینه‌های پرونده و آنچه از خوانده می‌گیرید
هزینه‌ها را از هم جدا کنید؛ هیچ‌کدام دستمزد تنظیم دادخواست نیست:
هزینهٔ دادرسی: دعوا مالی است، پس هزینهٔ دادرسی درصدی از بهای خواسته است و با الصاق و ابطال تمبر یا واریز به حساب خزانه پرداخت میشود (ماده ۵۰۳ قانون آیین دادرسی مدنی و ماده ۳ قانون وصول برخی از درآمدهای دولت). نرخ‌ها سالانه به‌روزرسانی میشود؛ رقم را از تعرفهٔ سال جاری بگیرید.
هزینهٔ درخواست تأمین خواسته: رقم آن با مبلغ حق‌الوکالهٔ مورد مطالبه بالا و پایین نمیرود؛ همان تعرفهٔ ثابت دعاوی غیرمالی را می‌پردازید.
خسارت احتمالی: تنها در بند «د» ماده ۱۰۸؛ مبلغ را دادگاه با توجه به میزان خواسته تعیین میکند و پس از پایان دعوا، اگر خوانده ظرف بیست روز از ابلاغ حکم قطعی خسارتی مطالبه نکند، به درخواست شما مسترد میشود (ماده ۱۲۰).
دستمزد کارشناس: در پرونده‌های مبتنی بر اجرتالمثل تقریباً همیشه لازم میشود، چون ارزش کار انجامشده باید برآورد شود.
در سوی مقابل، خسارات دادرسی — هزینهٔ دادرسی، حقالوکاله و هزینه‌هایی که مستقیماً برای اثبات دعوا لازم بوده مانند حقالزحمهٔ کارشناسی — از خوانده قابل مطالبه است (مواد ۵۱۵ و ۵۱۹)، مشروط بر آنکه در ستون خواسته آورده شود. خسارت تأخیر تأدیه هم در موارد قانونی و بر مبنای شاخص بانک مرکزی قابل حکم است (ماده ۵۲۲). دستمزد تنظیم دادخواست در هیچ‌یک از این چهار قلم نیست؛ رقم آن را وکیل پس از دیدن قرارداد یا مدارک انجام کار و پیش از پرداخت به شما میگوید.
مدارک لازم برای تنظیم دادخواست
کارت ملی و ثبتنام در سامانهٔ ثنا؛ ابلاغ‌های پرونده از همین سامانه ارسال میشود.
قرارداد حقالوکاله یا هر نوشته‌ای که مبلغ و شرایط پرداخت را نشان دهد؛ در نبود آن، وکالت‌نامهٔ امضاشده.
مدارک انجام کار: تصویر لوایح و دادخواست‌های ثبت‌شده، صورتجلسههای دادرسی، گواهی دفتر شعبه، مکاتبات با موکل و گزارش مراحل پرونده.
در داوری: قرارداد یا شرط داوری، ابلاغیهٔ انتخاب داور، صورتجلسههای داوری و رأی داوری صادرشده.
اسناد پرداختهای انجامشده و باقیمانده: رسیدها، فیش‌های واریزی و صورت‌حساب بانکی.
تصویر چک و گواهی عدم پرداخت اگر بابت این طلب چکی داده شده است؛ همین سند مسیر بند «ج» ماده ۱۰۸ را باز میکند.
مشخصات اموال خوانده برای توقیف: پلاک ثبتی، شمارهٔ انتظامی خودرو، نام بانک و شمارهٔ حساب یا محل کسب.
مراحل ثبت و رسیدگی به دادخواست
تعیین خواسته و تقویم بهای آن — خواسته را روشن مینویسید: مطالبهٔ اصل حقالوکاله یا حقالزحمهٔ داوری، خسارت تأخیر تأدیه و خسارات دادرسی. بهای خواسته همان مبلغی است که در دادخواست قید میشود (ماده ۶۱ ق.آ.د.م) و مرجع صالح و قابلیت تجدیدنظر را تعیین میکند.
انتخاب مبنا و چیدن دلایل — اگر قرارداد دارید، متن آن مستند اصلی است؛ اگر ندارید، دعوا بر پایهٔ اجرتالمثل مطرح میشود و باید مدارک انجام کار — لوایح، صورت‌جلسه‌ها، رأی داوری — پیوست شود تا کارشناس بتواند ارزش خدمات را برآورد کند (ماده ۶۷۶ قانون مدنی).
طرح درخواست تأمین خواسته — در صورت نیاز به توقیف اموال، درخواست تأمین همراه دادخواست یا پیش از آن مطرح و بند مورد استناد از ماده ۱۰۸ ذکر میشود. در بند «د» ابتدا مبلغ خسارت احتمالی تعیین و واریز و سپس قرار صادر میگردد.
ثبت در دفتر خدمات الکترونیک قضایی — با کارت ملی و اصل مدارک به دفتر خدمات مراجعه می‌کنید؛ دادخواست و پیوست‌ها ثبت و پرونده به مرجع صالح ارجاع میشود. تاریخ ثبت در دفتر، تاریخ اقامهٔ دعوا شمرده میشود (ماده ۴۹) و در صورت نقص، ده روز مهلت رفع آن دارید (ماده ۵۴).
جلسهٔ دادرسی و ارجاع به کارشناس — در جلسه، رابطهٔ قراردادی و میزان کار انجامشده بررسی میشود. در دعاوی اجرتالمثل معمولاً کارشناس رسمی تعیین میشود و طرفین به نظر او فرصت اعتراض دارند؛ سپس دادگاه رأی میدهد.
صدور رأی و اجرا — با قطعی شدن رأی اجراییه صادر میشود؛ اگر پیشتر قرار تأمین گرفته باشید، همان مالِ توقیف‌شده بی‌درنگ ارزیابی و به فروش گذاشته میشود تا حقالوکاله یا حق داوری از آن وصول شود.
پس از رأی: اجرا، واخواهی و تجدیدنظر
با قطعی شدن رأی، درخواست صدور اجراییه میدهید و پرونده به واحد اجرای احکام می‌رود. اگر پیشتر قرار تأمین گرفته و مالی توقیف شده باشد، همان مال بی‌فاصله وارد عملیات اجرایی میشود؛ توقیف، صورت‌برداری، ارزیابی و فروش طبق قانون اجرای احکام مدنی انجام میگیرد (ماده ۱۲۶ ق.آ.د.م) و هرگاه تأمین به فروش مال بینجامد، رعایت مستثنیات دِین الزامی است (ماده ۱۲۹ همان قانون). فهرست امروزی مستثنیات دِین را مادهٔ ۲۴ قانون نحوهٔ اجرای محکومیت‌های مالی مصوب ۱۳۹۳ تعیین کرده است — منزل مسکونیِ در شأن، اثاثیهٔ ضروری، ابزار کار و مانند آن‌ها — نه فهرست قدیمی قانون آیین دادرسی مدنی که با تصویب همان قانون نسخ شد.
مهلت‌ها کوتاه‌اند. در رأی غیابی، محکومٌ‌علیه بیست روز از ابلاغ واقعی برای واخواهی در همان دادگاه فرصت دارد و مقیمان خارج از کشور دو ماه (مواد ۳۰۵ و ۳۰۶). مهلت تجدیدنظرخواهی نیز برای مقیمان ایران بیست روز و برای مقیمان خارج دو ماه از تاریخ ابلاغ یا انقضای مهلت واخواهی است (ماده ۳۳۶) و مرجع آن دادگاه تجدیدنظر همان استان است (ماده ۳۳۴). و اگر پرونده به دادگاه صلح رفته باشد، این را هم بدانید که رأی آن دادگاه اصولاً قطعی است و تنها در موارد شمرده‌شده در تبصرهٔ ۵ ماده ۱۲ قانون شوراهای حل اختلاف ۱۴۰۲ — در دعاوی مالی، وقتی خواسته از نصف نصاب بیشتر باشد — راه تجدیدنظر باز می‌ماند.
دو نکتهٔ پایانی دربارهٔ تأمین: در صورت صدور حکم قطعی علیه خواهان یا استرداد دعوا یا دادخواست، تأمین خودبه‌خود مرتفع میشود (ماده ۱۱۸)؛ و اگر مطالبهٔ شما به نتیجه نرسد، موکل یا طرفِ داوری بیست روز از ابلاغ حکم قطعی فرصت دارد زیان ناشی از توقیف اموالش را از همان دادگاه صادرکنندهٔ قرار بخواهد و آن مبلغ از خسارت احتمالیِ سپرده‌شدهٔ شما برداشته میشود (ماده ۱۲۰).
اشتباه‌های رایجی که وکیل جلوی آن‌ها را میگیرد
تکیه بر توافق شفاهی بدون مدرکِ انجام کار: وقتی قرارداد کتبی نیست، آنچه پرونده را نگه می‌دارد مدارک انجام خدمات است؛ لوایح، صورت‌جلسه‌ها و مکاتبات باید از ابتدا پیوست شود.
مطالبهٔ کل مبلغ قرارداد پس از قطع رابطه: اگر وکالت پیش از پایان کار خاتمه یافته، باید مراحل انجامشده تفکیک و اجرت همان بخش مطالبه شود.
جا گذاشتن مخارج انجام وکالت: ماده ۶۷۵ قانون مدنی مخارج را در کنار اجرت قابل مطالبه می‌داند، اما فقط اگر در ستون خواسته بیاید و مستند داشته باشد.
فراموش‌کردن خسارت تأخیر تأدیه و خسارات دادرسی: این اقلام خودبه‌خود به رأی اضافه نمی‌شوند و باید در خواسته ذکر شوند (مواد ۵۱۵ و ۵۲۲).
اشتباه در انتخاب خوانده: در وکالت‌نامهٔ چندنفره یا داوری چندطرفه، اگر همهٔ مسئولان پرداخت طرف دعوا نباشند، بخشی از خواسته بی‌نتیجه می‌ماند.
درخواست تأمین با خواستهٔ نامعلوم یا از مرجع نادرست: مواد ۱۱۳ و ۱۱۱ هر دو مسیر را می‌بندند و فقط زمان را می‌سوزانند.
تقویم نادرست بهای خواسته: رقم پایین برای کاستن از هزینهٔ دادرسی، مرجع را جابه‌جا میکند و می‌تواند راه تجدیدنظر را ببندد.
تنظیم دادخواست‌های مرتبط با حقالوکاله و حق داوری
همهٔ ۳۶ نمونه- مطالبهٔ حقالوکاله، حق داوری و حقالزحمهٔ کارشناسی با تأمین خواسته
- مطالبهٔ حقالوکاله، حق داوری و هزینهٔ کارشناسی
- قرار تأمین خواسته برای وجه وساطت و حقالوکاله
- مطالبهٔ وجه وساطت با تأمین خواسته
- مطالبهٔ وجه با قرار تأمین خواسته
- تأمین خواستهٔ عمومی
مطالعهٔ بیشتر: اثر قرار تأمین خواسته نسبت به خوانده
پرسش‌های متداول
دادخواست مطالبهٔ حقالوکاله یا حق داوری با وکیل چگونه تنظیم میشود؟
روی «درخواست تنظیم دادخواست» میزنید و قرارداد، وکالتنامه یا مدارک داوری و میزان طلب باقیمانده را شرح میدهید؛ وکیل تصمیم میگیرد دعوا روی قرارداد بنشیند یا روی اجرتالمثل، قیمت و زمان تحویل را پیش از پرداخت میگوید و پس از تأیید شما متن را همانجا تحویل میدهد.
هزینهٔ تنظیم دادخواست مطالبهٔ حقالوکاله چقدر است؟
دستمزد به وجود یا نبود قرارداد کتبی، حجم مدارک انجام کار و درخواست تأمین خواسته بستگی دارد و خودِ وکیل آن را در گفت‌وگو اعلام میکند. هزینهٔ دادرسی، خسارت احتمالی و دستمزد کارشناس جدا از این مبلغ است و به خزانه یا صندوق دادگستری پرداخت میشود.
اگر قرارداد کتبی حقالوکاله نداشته باشم چه میشود؟
طلب از بین نمیرود. ماده ۶۷۶ قانون مدنی میگوید در نبود قرارداد، عرف و عادت ملاک است و اگر عادت مسلمی نباشد وکیل مستحق اجرتالمثل است؛ ماده ۶۷۷ هم تصریح میکند سکوت دربارهٔ مجانی بودن، بر با اجرت بودن حمل میشود. در این حالت مدارک انجام کار اهمیت ویژه پیدا میکند.
حقالزحمهٔ داور بر چه مبنایی تعیین میشود؟
اگر بین داور و اصحاب دعوا قراردادی دربارهٔ میزان حقالزحمه منعقد شده باشد، برابر همان قرارداد عمل میشود (ماده ۵۰۰ ق.آ.د.م)؛ در غیر این صورت میزان آن بر اساس آییننامهای است که هر سه سال یکبار تهیه و تصویب میشود (ماده ۴۹۸) و در صورت تعدد داوران بهطور مساوی میان آنان تقسیم میگردد (ماده ۴۹۹).
اگر موکل وکیل را عزل کند، حقالوکاله چه میشود؟
عزل حق موکل است، مگر آنکه عدم عزل وکیل در ضمن عقد لازمی شرط شده باشد (ماده ۶۷۹ قانون مدنی)؛ در هر حال پایان رابطه اجرت کارهایی را که تا آن زمان انجام شده از بین نمی‌برد. در دادخواست باید مراحل انجامشده تفکیک شود و بر پایهٔ قرارداد یا اجرتالمثل همان بخش مطالبه گردد؛ مخارج پرداخت‌شده هم طبق ماده ۶۷۵ قابل مطالبه است.
مدارک لازم برای این دادخواست چیست؟
قرارداد حقالوکاله یا وکالتنامه، مدارک انجام کار مانند لوایح و صورتجلسههای دادرسی، در داوری قرارداد یا شرط داوری و رأی داوری، اسناد پرداختهای انجامشده، تصویر چک و گواهی عدم پرداخت در صورت وجود، مشخصات اموال قابل توقیف و ثبتنام در سامانهٔ ثنا.
این دعوا در دادگاه مطرح میشود یا شورای حل اختلاف؟
به رقمی که در ستون بهای خواسته مینویسید بستگی دارد: طلب حقالوکاله یا حق داوری تا نصاب بند ۱ ماده ۱۲ قانون شوراهای حل اختلاف ۱۴۰۲ در دادگاه صلح رسیدگی میشود و بالاتر از آن در دادگاه عمومی حقوقی. شورا از زمان اجرای این قانون فقط صلح و سازش میکند (ماده ۱۴)، پس رأی مطالبهٔ اجرت شما را دادگاه میدهد نه شورا.
برای توقیف اموال بدهکار باید مبلغی سپرده کنم؟
اگر بابت حقالوکاله یا حقالزحمه چکی گرفتهاید که برگشت خورده، یا قرارداد در دفترخانه تنظیم شده، یا بتوانید نشان دهید طلب در معرض تضییع است، هیچ سپردهای لازم نیست. در «سایر موارد» بند «د» ماده ۱۰۸ دادگاه مبلغ خسارت احتمالی را با توجه به میزان خواسته تعیین میکند و صدور قرار موکول به واریز نقدی آن به صندوق دادگستری است.
دعوا را در کدام شهر ثبت کنم؟
اصل بر طرح دعوا در دادگاه محل اقامت خوانده است (ماده ۱۱ ق.آ.د.م). چون طلب از قرارداد ناشی شده و موضوع آن وجه است، می‌توانید به دادگاه محل وقوع قرارداد یا محلی که تعهد باید در آن انجام می‌شد هم مراجعه کنید (ماده ۱۳)؛ در وکالت معمولاً محل انجام وکالت و در داوری محل رسیدگی داور با این قاعده سنجیده میشود.
خسارت تأخیر پرداخت را هم می‌توانم بخواهم؟
بله. خسارت تأخیر تأدیه در موارد قانونی و بر مبنای شاخص اعلامی بانک مرکزی قابل مطالبه است (ماده ۵۲۲ ق.آ.د.م) و خسارات دادرسی شامل هزینهٔ دادرسی، حقالوکاله و هزینه‌های لازم برای اثبات دعوا نیز از خوانده گرفته میشود (مواد ۵۱۵ و ۵۱۹)؛ به شرط آنکه در ستون خواسته نوشته شده باشد.
دادخواست مطالبهٔ حقالوکاله یا حق داوری را وکیل پایه یک بنویسد
قرارداد یا مدارک انجام کار را شرح میدهید؛ وکیل پایه یک دادگستری خواسته، مبنای استحقاق و مسیر توقیف اموال بدهکار را تنظیم میکند و قیمت و زمان تحویل را پیش از پرداخت میگوید.
درخواست تنظیم دادخواست
