به روز بمانید!
آیا مایل هستید اعلانات مربوط به گفتگوهای آنلاین خود را روی دستگاه خود دریافت کنید؟
لطفاً اتصال اینترنت خود را بررسی کنید.
کیفیت کلیه مشاورهها توسط بنیاد وکلا تضمین میشود
به اقتدار قانونی شخص برای نگهداری و تربیت فرزند، حق حضانت فرزند گفته میشود.
واژهی نگهداری، ناظر به تامین نیازهای جسمانی همچون تهیهی خوراک و پوشاک، و تربیت، ناظر به تامین نیازهای اخلاقی و روحی همچون محبت کردن و تعلیم است؛ بنابراین شخصی که حضانت را برعهده گرفته، بدون دخالت در امور مالی و غیرمالی طفل همچون خرید و فروش اموال یا تصمیم در خصوص ازدواج، صرفا باید به مواظبت و نگهداری از او بپردازد.
در مورد اشخاصی که حضانت طفل را بر عهده میگیرند، فرضیههای متعددی وجود داد که باید آنها را تفکیک کنیم.
در فرضی که زوجین با یکدیگر زندگی میکنند، بدیهی است حضانت بر عهدهی هر دوی آنهاست.
در زمان جدایی، مادر تا سن هفت سالگی و پدر بعد از آن اولویت دارد امــا چنانچه بعد از هفت سال، اختلافی در مسئلهی حضانت پیش بیاید، دادگاه با توجه به مصلحت کودک تصمیم میگیرد. بنابراین ممکن است مجددا او را به مادرش بسپارد.
در فرضی که یکی از پدر یا مادر فوت شده باشد، اولویت با شخصی است که زنده مانده یعنی به عنوان مثال با فوت پدر حضانت با مادر است، حتی اگر جد پدری (پدر بزرگ پدری) زنده باشد و چنانچه هر دوی آنها – یعنی پدر و مادر- فوت شده باشند، در درجهی اول حضانت با جد پدری، بعد وصی (نمایندههایی که از سوی پدر یا جد پدری انتخاب شده) و در آخر قیم (نمایندهی قضایی که از سوی دادگاه انتخاب شده و میتواند از بستگان طفل باشد) است.
البته باید توجه داشت که قانونگذار تمایزی میان فرزند دختر و پسر نگذاشته و احکام فوق را به جهت تامین بهتـر مصلحت کودک وضع نموده است؛ بنابراین چنانچه به هر طریق خلاف این مصلحت ثابت شد، دادگاه شخص دیگری را عهدهدار حضانت میکند.
مضاف بر این، فرض شده که فرزند بعد از رسیدن به سن بلوغ (دختر بعد از نه سال قمری و پسر بعد از پانزده سال قمری) بهتر از هر شخصی میتواند مصلحت خود را تشخیص دهد؛ بنابراین بعد از این سن، خود مختار به انتخاب است.
از جمله مواردی که میتواند منجر به سلب حضانت شود: اعتیاد به مواد مخدر، داشتن فساد اخلاقی، جنون و ازدواج مجدد مادر است.
در فرض اخیر باید توجه داشت که به ظن قانونگذار، مادر تا زمانی که ازدواج نکرده بهتر میتواند از فرزندش مراقبت کند اما اگر مادر همچنان خواستار ادامهی حضانت است باید در محضر دادگاه ثابت کند که این ازدواج خللی در وظایفش ایجاد نمیکند و این مراقبت به مصلحت کودک نزدیکتر است.
موارد گفته شده تنها مثالهایی از دلایل سلب حضانت هستند و چنانچه به دلایل دیگری همچون تادیب بیش از میزان متعارف، داشتن ساعات کاری طولانی یا ابتلا به بیماری واگیردار، ثابت شود که مصلحت کودک به درستی تامین نمیشود، قاضی شخص دیگری را برای حضانت معین میکند.
لازم به ذکر است که حضانت با همان ترتیب گفته شده، وظیفهی اشخاص است؛ بنابراین آنها نمیتوانند بابت انجام این وظیفهی قانونی مطالبهی دستمزد کنند، مگر در صورتی که دادگاه شخص دیگری به غیر از والدین را به عنوان قیم معین کرده باشد.
البته باید دانست این ممنوعیت، منافاتی با مطالبهی نفقهی فرزند ندارد، به عنوان مثال اگر حضانت بر عهدهی مادر باشد، پرداخت مخارج مربوط به نگهداری طفل همچون پوشاک و مدرسه، همچنان برعهدهی پدر است.
علاوه بر این موضوع، قانونگذار مقرر کرده که، چنانچه شخص مسئول با وجود توانایی، از نگهداری طفل امتناع ورزد یا دیگری مانع اجرای حکم حضانت شود، ذینفع میتواند بازداشت شخص را تا زمان اجرای حکم درخواست نماید.
از مهمترین مسائلی که در بحث حضانت مطرح میشود، اثر صرفنظر کردن از این حق (اسقاط حق) در طلاق یا قرارداد است، به عنوان مثال خانمی در ازای گرفتن حق حضانت، مهریهی خود را میبخشد.
آیا در این فرض باید گفت پدر برای همیشه حق حضانت خود را از دست داده و بازگرداندن آن ممکن نیست؟
پاسخ سؤال به این موضوع برمیگردد که حضانت، هم حق است و هم تکلیف؛ جنبهی حق آن، قابل اسقاط است اما جنبهی تکلیفش خیر.
به بیان دیگر، جایی که پدر یا مادر به دلیل رعایت مصلحت کودک، موظف به نگهداری از او میشوند، هیچ قراردادی نمیتواند آنها را معاف از نگهداری کند، بنابراین اگر پدری که حق حضانت را از خود سلب کرده، ثابت کند که نگهداری طفل توسط مادر به صلاح کودک نیست (از طریق موارد سلب حضانت) میتواند مجددا سرپرستی او را برعهده بگیرد.
شخص برخوردار از حق حضانت، نمیتواند مانع ملاقات اشخاص ذیحق (همچون پدر، مادر، خواهر و برادر) با طفل شود؛ زیرا این ملاقاتها به سلامت روحی و روانی او کمک بسیاری میکند، به همین خاطر قانونگذار از این حق دفاع کرده است.
به این شکل که اگر شخصی که حضانت بر عهدهی اوست اجازهی ملاقات طفل را به دیگری ندهد، شخص اخیر میتواند به دادگاه مراجعه و درخواست (دادخواست) ملاقات طفل را ارائه کند.
در این صورت دادگاه وارد رسیدگی میشود و در صورت مصلحت، روز و ساعتی را که شخص درخواستکننده میتواند با کودک ملاقات کند تعیین میکند.
در بعضی موارد ممکن است این ملاقات در حضور یک ناظر انجام شود.
کیفیت کلیه مشاورهها توسط بنیاد وکلا تضمین میشود
دیدگاهها
هنوز دیدگاهی ثبت نشده است.