اعتراض به نظریه کارشناس

الف،کارشناس چه شخصی است؟

کارشناس به فردی اطلاق میشود که دارای مهارت لازم فنی و تخصصی در رشته های مختلف نظیر:

 تصادفات،سلاح و مهمات،تشخیص جعل واثرانگشت،عمران و ساختمان،معماری،منابع طبیعی،کشاورزی،محیط زیست،امور ثبتی،نفقه وباغبانی و غیره هستند.

کارشناسان دادگستری شامل :

کارشناسان رسمی و کارشناسان خبره هستند.

کارشناس رسمی دادگستری:

کارشناسی است که دارای پروانه رسمی از مرکز محترم کارشناسان رسمی قوه قضاییه و کانون محترم کارشناسان رسمی دادگستری می‌باشد.

کارشناس خبره دادگستری:

به افرادی اطلاق میشود که دارای مهارت لازم در خصوص موارد فنی و تخصصی بوده ولیکن دارای پروانه کارشناسی رسمی نیستند.

نکته:

مراجع محترم قضایی ،دردرجه اول از کارشناسان رسمی استفاده میکنند،ولیکن در مناطقی که،کارشناس رسمی وجود ندارد،یادسترسی به کارشناس رسمی مقدور نیست،مراجع محترم قضایی،از کارشناسان خبره استفاده میکنند،

نکته۲:

درحال حاضر دومرکز تحت عنوان کانون کارشناسان رسمی دادگستری و مرکز کارشناسان رسمی قوه قضاییه فعالیت دارند وهمه ساله از طریق ازمون،اقدام به پذیرش کارشناس رسمی میکنند،کارشناسان رسمی ابتدا،بعنوان کارآموز فعالیت میکنند و سپس پس از طی دوره مربوطه بعنوان کارشناس رسمی مشغول بکار می‌شوند ،مراسمی تحت عنوان مراسم تحلیف ،که دران کارشناسان سوگند می‌خورند که تابع حق و عدالت باشندودرمسیر راستی و حقیقت باشندواظهارنظر برخلاف واقع اجتناب نمایند،انجام میگردد و کارشناسان پس از مراسم تحلیف، رسماً کار خود را بعنوان کارشناس رسمی آغاز میکنند،

ب،حق الزحمه کارشناسی:

پرداخت حق الزحمه کارشناسی،برعهده  متقاضی می‌باشد.وتعیین میزان هزینه برعهده مرجع محترم قضایی است،

ج،اعتراض به نظریه کارشناسی:

بعداز صدور قرار کارشناسی و تعیین کارشناس و تودیع هزینه کارشناسی و انجام کارشناسی و تقدیم نظریه کارشناسی به مرجع محترم قضایی،نظریه مذکور به اصحاب نزاع ابلاغ می‌گردد، تا ظرف یک هفته اگر چنانچه اعتراضی به نظریه کارشناسی دارند،کتبا ،به مرجع محترم قضایی اعلام نمایند.

 اگر معترض ظرف یک هفته،اعتراض نمود،دادگاه محترم در صورت صلاحدید،قرار ارجاع امر به هیات کارشناسان سه نفره را اعلام مینماید.

پرداخت هزینه یا همان حق الزحمه کارشناسان سه نفره،برعهده معترض و متقاضی هیات سه نفره کارشناسی خواهد بود ،که اگر هزینه پرداخت نشود،درخواست هیات سه نفره کارشناسی بی اثر میشود .

وملاک،نظریه کارشناس بدوی خواهد بود ،که دادگاه محترم با استناد به نظریه کارشناس بدوی،مبادرت به صدور رای مینماید.

.ضمنا تقاضای کارشناسی در قالب هیات سه نفر،هیات پنج نفر،هیات هفت نفر،هیات نه نفر،هیات یازده نفر هم ،گاها اتفاق میفتد ولیکن تشخیص اینکه تا چه مرحله ای،به هیات کارشناسی ارجاع شود،یا مرجع محترم قضایی است،

سوالات مطروحه:

سوال یک،ایا کارشناسان رسمی دادگستری،حقوق بگیر دولت محسوب میشوند؟

پاسخ،خیر،

کارشناسان رسمی دادگستری،حقوق بگیر دولت محسوب نمیشوند،ولیکن کلیه مراحل گزینش نظیر آزمون و مصاحبه و کار تحقیقاتی و استعلامات برای آنان انجام میشود،

سوال دو،ایا کارشناسان رسمی دادگستری ضابط قضایی محسوب میشوند؟

ضابطین شامل :

ضابطین عام که شامل، پرسنل نیروی انتظامی است که دارای کارت مخصوص ضابط بوده و دوره مخصوص ضابطین را زیر نظر دادستانی گذرانده باشند.

و ضابطین خاص ،که در نبودن ضابطین عام ،ودرهنکام جرایم مشهود و زمانیکه به ضابط عام دسترسی نباشد،انجام وظیفه میکنند،ضابطین خاص مثل نیروی مقاومت بسیج وغیره.

سوال سه،کانون کارشناسان رسمی دادگستری مهمتراست یا مرکز کارشناسان رسمی قوه قضاییه؟

هردو مرکز ،وظیفه جذب کارشناسان رسمی دادگستری را عهده دار بوده و هردو دارای ارزش و اهمیت هستند،

وقرار بود ادغام شوند ولیکن بحث ادغام تاکنون تحقق نیفتاده است.

سوال،چهار.تشکیلات کانون و مرکز کارشناسان رسمی چگونه است؟

کانون کارشناسان رسمی دادگستری و مرکز کارشناسان رسمی قوه قضاییه در مرکز استان تشکیل میشود،

و شامل هیات مدیره ورییس هیات مدیره بوده و کانون و مرکز زیرمجموعه شورای عالی کارشناسان رسمی دادگستری بوده و شوراهم زیر مجموعه سازمان مرکزی شامل کانون کارشناسان رسمی دادگستری کل کشور مستقردرتهران و مرکز محترم کارشناسان رسمی قوه قضاییه مستقر در تهران می‌باشند.

و البته در مراکز استانی دادسرای انتظامی جهت رسیده گی به تخلفات تشکیل شده که شامل دادسرا و دادگاه می‌باشد.

و دارای دادستان می‌باشد.

سوال پنج.نحوه انتخاب هیات مدیران و رییس چگونه است؟

هیات مدیره توسط انتخابات که سالی یکبار برقرارمیشود، انتخاب هیات مدیران صورت میگیرد و اعضای هیأت مدیران از بین خودشان،یکنفررا بعنوان رییس و یکنفررا بعنوان جانشین  و یکنفربعنوان دبیر وخزانه دارودونفربازرس را انتخاب میکنند،

سوال شش،نظامیان جهت کارشناس شدن باید استعفابدهند؟

پاسخ خیر،

نظامیان در رشته تصادفات که شامل ،افسران پلیس راهور هستند و رشته تشخیص جعل که عمدتا افسران آگاهی داوطلب هستند و رشته اسلحه و سلاح و مهمات که شامل افسران تسلیحات داوطلب هستند،

درصورت تخلف،درحیطه کارشناسی،تخلفات در کانون ومرکز رسیده گی میشودودادسرای محترم نظام  به تخلفات نظامی رسیده گی میکند و تخلفات کارشناسی ارتباطی به دادسرای نظام ندارد. 

سوال هفت،درصورت اعتراض به نظریه کارشناس بدوی چه عملی باید انجام داد؟

اعتراض به کارشناس بدوی،ظرف مهلت یک هفته صورت میگیرد،ومتقاضی باید هزینه هیات کارشناسی سه نفره را پرداخت نماید،اگر ظرف مهلت مقرر هزینه پرداخت نشود،تقاضای معترض بی اثرمیشود،

سوال هشت،هزینه ایاب وذهاب کارشناس به چه صورت میباشد؟

پاسخ،هزینه ایاب وذهاب  کارشناس برعهده متقاضی کارشناسی است،وظیفه متقاضی فراهم نمودن وسیله نقلیه مناسب جهت عزیمت کارشناس به منطقه میباشدواگر پس از پرداخت هزینه کارشناسی،متقاضی از فراهم نمودن وسیله نقلیه خودداری نماید،کارشناسی از اعداد دلایل ایشان خارج میگردد.

سوال نه،اهانت به کارشناس چه عواقبی دارد؟

توهین و اهانت به کارشناس در حین انجام وظیفه قابلیت پیگیری دارد،وجرم کیفری محسوب میگردد.

سوال ده،ایا کارشناس رسمی میتواند در رشته غیرمرتبط مبادرت به تقدیم نظریه کارشناسی نماید؟ ،درصورت انتخاب بعنوان کارشناس بدوی یا در قالب هیات کارشناسان توسط مرجع محترم قضایی،تکلیف کارشناس فاقد صلاحیت چیست؟

پاسخ ،انجام کارشناسی،میبایست الزاما در حیطه تخصص و صلاحیت باشد .

درغیراینصورت به دلیل انجام کارشناسی برخلاف صلاحیت،مراتب قابلیت پیگیری در کانون کارشناسان را خواهد داشت .

ولیکن اگرقاضی محترم،کارشناس رسمی را در جهت موضوعی که کارشناس دران رشته صلاحیت ندارد دعوت نماید ویا اینکه از کارشناس در قالب هیات کارشناسان سه نفره دعوت بعمل اید،وظیفه کارشناس چه در مرحله بدوی وچه در مرحله تجدیدنظر این است که:

 طی لایحه خطاب به مرجع محترم قضایی ،اعلام نماید که  فاقد صلاحیت از نظر تخصص در رشته مورد ارجاع می‌باشد، ولیکن اگر همچنان مرجع محترم قضایی اصرار داشت که کارشناسی انجام شود،منعی نخواهد داشت،

زیرا تشخیص اینکه قاضی محترم از کارشناس رسمی استفاده نماید یا کارشناس خبره،باقاضی خواهدبود،

،درچنین وضعیتی کارشناس رسمی،همانند کارشناس خبره خواهدبودولیکن نباید از مهر، کارشناس رسمی، استفاده نماید،

فرضا کارشناس رسمی در رشته کشاورزی بوده ولیکن در رشته امور ثبتی اظهارنظر مینماید،درچنین وضعیتی ایشان خبره ثبتی محسوب میشود ونبایداز مهر رسمی وحتی سربرگ کارشناس رسمی استفاده نماید.

سوال یازده،ایا کارشناس همزمان میتوانددردورشته دارای مجوز باشد؟

رشته های کارشناسی مشخص بوده وجهت مجوز باید درهررشته آزمون داد،مثلا کارشناس رشته نفقه بایددر رشته نفقه آزمون دهد که عمدتا افراد دارای مدرک تحصیلی حقوق یا فقه و مبانی حقوق داوطلب رشته کارشناس در رشته حقوق هستند.

 ولیکن اگر کارشناس رشته نفقه بخواهد، فرضا در رشته امور ثبتی ،مجوز بگیرد ،باید دررشته امور ثبتی ،آزمون دهد.

،درخصوص امور ثبتی،افراددارای مدرک لیسانس در رشته حقوق ،هم می‌توانند داوطلب آزمون شوند،ولیکن باتوجه به اینکه درحال حاضر دومرکز جهت صدور مجوز کارشناس رسمی وجوددارد، که شامل کانون کارشناسان رسمی دادگستری ومرکز کارشناسان رسمی قوه قضاییه،لذا پیشنهاد میشود اطلاعات  لازم و کامل از طریق مراجعه حضوری به این مراکز کسب گردد،

ولیکن معمولا، یک فرد نمی‌تواند همزمان دردورشته دارای مجوز کارشناس رسمی باشد، مگر اینکه ازیکی از آنها استفاده دهد،ولیکن بااین وجود جهت اطلاعات تکمیلی حتما از کانون کارشناسان یا مرکز کارشناسان کسب اطلاع صورت بگیرد.

 

بااحترام.ابراهیم نوری وکیل پایه یک دادگستری.