کارشناس رسمی دادگستری و وظایف او

قاضی یه عنوان کسی که مسئول رسیدگی به یک پرونده و صدور رای عادلانه و درست درباره آن است، بیشتر از هر علمی باید مسلط بر علم حقوق باشد.

قاضی نمی تواند در تمام موضوعات تخصص داشته باشد از این رو برای رسیدگی به یک سری اختلافات نیاز به راهنمایی فرد متخصص و معتبری دارد.

در واقع این نظرات به قاضی و بازپرس پرونده در کشف حقیقت کمک می کنند . برای مثال در تعیین ارزش خسارت وارد شده به یک مال و یا اینکه یک قتل چگونه و در چه زمانی صورت گرفته است.

در این موارد و مواردی از این دست، یک نفر متخصص اقدام به بررسی شرایط می کند به این فرد کارشناس رسمی می گویند.

از این رو در این مقاله به بررسی اینکه کارشناس رسمی دادگستری کیست و وظایف کارشناس رسمی دادگستری می پردازیم . 

کارشناس به معنای دانای کار است؛ یعنی کسی که در یک علم یا فن دارای تخصص است.

کارشناس رسمی یعنی کسی که به طور رسمی و قانونی درباره یک موضوع تخصصی نظر می دهد و آن را بررسی می کند.

کارشناس رسمی دادگستری کسی است که به طور رسمی در دادگستری درباره یک موضوع اعلام نظر می کنند.

در واقع کارشناس رسمی دادگستری به واسطه تحصیلات یا تجربه خودش در یک حرفه یا علم به اندازه ای تبحر دارد که نظر او ملاک رای قرار می گیرد.

برای مثال قاضی وقتی می خواهد ارزش یکی از انواع مختلف مال را مشخص کند، آن را به کارشناس مربوطه ارجاع می دهد.

ارجاع به کارشناسی یکی از ادله اثبات دعوی است که یا به درخواست خود قاضی یا به درخواست طرفین دعوی از آن استفاده می شود.

کارشناسان رسمی دادگستری علاوه بر اینکه در یک زمینه دارای تخصص هستند در رشته تحصیلی خودشان دارای پروانه کارشناسی رسمی از کانون کارشناسان هستند که بعد از قبولی از آزمون ها و مراحل مختلف به آن دست می یابند.

در واقع باید اینطور که گفت کارشناسی رسمی دادگستری یک شغل نیست بلکه اعتباری است که به افراد متخصص داده می شود تا در مواقع ضرورت از تخصص شان استفاده شود.

برای سنجش این کارشناسان، آزمونی تحت عنوان آزمون کارشناسان رسمی برگزار می شود.

متقاضیان برای ثبت نام در این آزمون باید دارای مدرک کارشناسی و حداقل پنج سال سابقه کار مرتبط باشند.

وظایف کارشناسان رسمی دادگستری از قرار زیر است:

• اولین وظیفه کارشناس رسمی مکلف است اسراری را که در اثر انجام شغل خود از آن مطلع می شوند حفظ کنند و در صورت تخلف از آن علاوه بر کیفر انتظامی به مدت شش ماه تا دو سال حبس تادیبی محکوم خواهد شد.
• دریافت هر وجه یا مالی از اشخاص ذینفع غیر از آنچه که دادگاه یا آیین نامه وزارت دادگستری تعیین کرده ممنوع است در صورت تخلف به مجازات مرتشی ( رشوه گیرنده )محکوم می شود.

در مواردی که تادیه دستمزد کارشناسی کلا یا بعضا به عهده معسر باشد، کارشناس رسمی باید نسبت به معسر موقتا مجانی رسیدگی و اظهار عقیده کند.

و نیز نسبت به دعاوی که مدعی به آن کمتر از یک هزارم ریال است در صورتی که دادگاه یا مقامی که تعیین کارشناس نموده نظر به عدم اهمیت به موضوع رسیدگی مجانی را مقتضی بداند هر یک از کارشناسان رسمی مکلفند، اینگونه ارجاعات دادگاه یا مقام صالحیت دار دیگر را که تعداد آن نسبت به هر یک نباید در سال از سه مورد تجاوز نماید، بدون مطالبه حق الزحمه رسیدگی کرده اظهار عقیده نماید.

هزینه مسافرت کارشناسان نیز بر اساس کیلومتر شماری مقرر گردیده است.

هرگاه به واسطه سازش اصحاب دعوا کارشناسی موقوف شود کارشناسان به تناسب وقتی که در مقدمات صرف کردند دستمزد خواهند گرفت.

• کارشناس باید در گزارش های خود نزاکت را رعایت کند.
• کارشناس باید دارای دفاتر منظمی بوده و نامه هایی را که راجع به کارشناس است در آنجا بایگانی کند.
• کارشناس مکلف است در مواقعی که مقام صلاحیتدار معین میکند در جلسه دادرسی یا در محلی که مقرر شده حاضر شود، مگر اینکه عذر موجهی داشته باشد .

مرکز کارشناسان رسمی قوه قضاییه دومین مرجعی است که مجوز برگزاری آزمون کارشناسان رسمی را دارد.

کسانی که علاقه مند به شرکت در آزمون کارشناسان رسمی هستند بهتر است در هر دو این آزمون ها شرکت کنند تا شانس خود را برای قبولی در آزمون بالا ببرند.