بررسی انواع جعاله

جعاله تعهدی است که به واسطه آن کسی به دیگری بابت کاری که انجام داده است دستمزد و اجرت می پردازد؛ برای مثال وقتی کسی اعلام می کند، اگر کسی دستبند طلای گمشده ای با مشخصات معلومی را یافت و آن را تحویل دهد، 1 میلیون تومان مژدگانی دریافت می کند.

در اینجا کسی که درخواست پیدا کردن دستبند و پس دادن آن را کرده است، جاعل نامیده می شود.

مبلغ یک میلیون تومانی که به عنوان مژدگانی در نظر گرفته شده است، جُعل نامیده می شود و کسی که کار درخواست شده را انجام می دهد، عامل نامیده می شود.

جعاله حاصل ترکیب درخواست جاعل، قبول عامل و مبلغ جُعل ایجاد شده است.

عامل همیشه فرد مشخصی نیست؛ اینکه عامل چه فرد یا افرادی باشد باعث بوجود آمدن انواع جعاله می شود، از این رو در این مقاله به بررسی انواع جعاله یعنی جعاله عام و جعاله خاص می پردازیم.

جعاله عام

جعاله عام همان است که اکثر ما با آن در آگهی ها می بینیم.

کسی با انتشار آگهی ای درخواست کاری را به عموم اعلام می کند.

در این حالت برای درخواست کننده کار یا همان جاعل هدف اصلی انجام کار است و هر کسی که بتواند آن را انجام دهد و به اتمام برساند و به جاعل تحویل دهد، اجرت را دریافت خواهد کرد.

برای مثال وقتی کسی کیف پول خود را گم می کند با انتشار آگهی در سطح محله یا شهر خود اعلام می کند هر کس کیف پول مورد نظر او پیدا کند، مژدگانی دریافت خواهد کرد.

البته اگر جاعل قبل از اینکه عامل کار را به او تحویل دهد از درخواست خود صرف نظر کند، جعاله بر هم خواهد خورد.

جعاله خاص

بر خلاف جعاله عام که عامل فرد معینی نیست، در جعاله خاص، جاعل از فرد خاصی در خواست انجام کاری را می کند.

به جعاله ای که در آن عامل فرد معینی است، جعاله خاص می گویند؛ برای مثال وقتی کسی که فرد خاصی را مد نظر قرار دهد و بگوید اگر اتومبیل گم شده مرا پیدا کنی به تو پاداش می دهم، تنها فرد مد نظر او عامل است و در صورتی که او کار درخواستی جاعل را انجام دهد، اجرت دریافت خواهد کرد.

در این حالت نیز مانند جعاله عام، عامل تنها زمانی مستحق اجرت است که درخواست جعاله را انجام داده باشد و به جاعل تحویل داده باشد.