مفهوم رد مال، رد مثل مال و رد قیمت مال چیست؟

یکی از مهمترین حقوقی که افراد دارند، مالکیت آنها نسبت به اموالشان است.

مالکیت حقی است که قانون گذار به افراد داده است تا بتوانند نسبت به اموال خود اعم از اموال منقول و اموال غیر منقول ، اعمال اراده و تصرف کنند.

حال اگر کسی بدون اجازه و رضایت مالک اقدام به استفاده و تصرف در مال کرد، طبق قانون با او برخورد خواهد شد.

در این موارد فرد یا مرتکب یک جرم مثل سرقت شده است یا مرتکب یک عمل غیر قانونی حقوقی مثل انجام معامله فضولی شده است.

در هر دوی این موارد بعد از ثبت شکایت نامه یا دادخواست در دادگاه صالح توسط بزه دیده یا متضرر از جرم، دادگاه به موضوع رسیدگی خواهد کرد و دستور خواهد داد که مال گرفته شده از دیگری به صاحبش برگردانده شود.

از این رو در این مقاله به بررسی مفهوم رد مال، رد مثل مال و رد قیمت مال می پردازیم.

رد مال یعنی چه؟

همانطور که گفته شد وقتی مالی که در مالکیت دیگری است به طریق غیر قانونی یا بدون اجازه فرد، مورد تصرف دیگری قرار بگیرد، می توان از متصرف غیر قانونی شکایت کرد.

در این موارد وقتی موضوع در دادگاه بررسی می شود، دادگاه در حکم خود متصرف غیر قانونی را محکوم به رد مال می کند.

یعنی فردی که به طور غیر قانونی مال دیگری را برداشته است، علاوه بر جبران خسارت و ضرری که به دیگری وارد کرده است (که بسته به نوع آن متفاوت) باید مال را هم به صاحب اصلی آن برگرداند؛ بنابراین رد مال یعنی برگرداندن مال.

حال سوالی که پیش می آید این است که اگر مال از بین رفته باشد و امکان برگرداندن آن نباشد باید چه کرد؟

رد مثل مال

فرض کنید کسی دستبند طلایی را که شما از مادربزرگ خود به یادگار گرفته اید را سرقت کرده است، در این حالت سارق علاوه بر اینکه محکوم به تحمل مجازات سرقت است باید مال مسروقه را هم به صاحبش پس بدهد.

حال اگر سارق دستبند را بعد از سرقت آب کرده باشد، دیگر دستبند وجود ندارد که بتواند آن را به شما برگرداند.

در این حالت سارق باید مثل آن را به شما بدهد؛ بنابراین در صورتی که سارق قادر به رد مال نباشد باید اقدام به رد مثل مال کند.

حال اگر مثل مال را هم نتوان فراهم کرد، باید چه کرد؟