چگونه مهریه را صحیح مطالبه کنم؟

محمدمهدی قنبری

کاراموز وکالت مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۶۷ مشاوره موفق

سلام، وقت‌تون بخیر 🌸
چند تا نکته‌ی کلیدی در مورد نحوه‌ی طرح دعوای مهریه خواهر‌تان و عبارت‌هایی که در دادخواست نوشته شده است:

۱) «۱۲۴ سکه … فعلا علی‌الحساب ۲۰۰ میلیون ریال» یعنی چه؟
• در ستون «خواسته»، اصل خواسته (=۱۲۴ سکه تمام بهار آزادی) به‌درستی ذکر شده است.
• در ستون «بهای خواسته»، برای محاسبه‌ی هزینه‌ی دادرسی باید مبلغ ریالی بنویسند؛ چون قیمت سکه مدام تغییر می‌کند، معمول است که می‌نویسند «فعلا علی‌الحساب …».
• ۲۰۰ میلیون ریال (۲۰ میلیون تومان) امروزه خیلی کمتر از ارزش واقعی ۱۲۴ سکه است؛ بنابراین دادگاه بعدا از خواهان می‌خواهد مابه‌التفاوت هزینه‌ی دادرسی را بپردازد. پس نگران نباشید؛ معنایش این نیست که فقط ۲۰ میلیون تومان مطالبه شده یا سکه‌ها «از بین رفته‌اند».

۲) آیا بهتر نیست رقم واقعی روز طرح دعوا نوشته شود؟
اگر توان پرداخت کامل هزینه‌ی دادرسی را دارید، بهتر است ارزش روز سکه ضربدر ۱۲۴ را بنویسید تا بعدا دوباره برای پرداخت مابه‌التفاوت احضار نشوید. ولی از نظر قانونی، همین «فعلا علی‌الحساب» هم قابل قبول است و فقط باعث می‌شود در ادامه، کسری هزینه‌ی دادرسی را بگیرند.

۳) «تامین خواسته (بدوا و فوری)» چیست؟
با این درخواست، خواهر شما می‌خواهد قبل از ابلاغ دادخواست به شوهر، دادگاه فورا روی اموال بدون معارض او «حکم توقیف موقت» صادر کند (برای مثال مسدود کردن حساب یا توقیف خودرو) تا بعدا اموال را منتقل نکند. کار کاملا درستی است.

۴) سریع‌ترین راه وصول مهریه: «اجراییه‌ی ثبت»
دادخواست به دادگاه خانواده، یک راه است ولی معمولا زمان‌برتر و پرهزینه‌تر از اجرای ثبت است. چون مهریه‌ی مندرج در عقدنامه «سند رسمی لازم‌الاجرا»ست، می‌توانید:
۱) به دفترخانه‌ای که عقد را ثبت کرده مراجعه کنید و تقاضای صدور اجراییه کنید.
۲) اجراییه به شوهر ابلاغ می‌شود؛ ۱۰ روز مهلت دارد پرداخت یا معرفی مال کند.
۳) در صورت استنکاف، اداره‌ی اجرای ثبت می‌تواند حساب، حقوق، خودرو، ملک و … را توقیف و حتی ممنوع‌الخروج کند.
۴) تا سقف ۱۱۰ سکه، امکان جلب (حبس) هم وجود دارد؛ مازاد بر ۱۱۰ سکه منوط به اثبات ملائت زوج است.

یعنی اگر عجله دارید و می‌خواهید هزینه‌ی دادرسی هم نپردازید، پیشنهاد اکثر وکلا این است که اول سراغ اجرای ثبت بروید؛ اگر نتیجه نگرفتید یا اموالی پیدا نشد، آن‌وقت دادخواست حقوقی بدهید یا تقاضای اعسار/حبس کنید.

۵) اگر همچنان دادگاه را ترجیح می‌دهید، متن دادخواست را چگونه بهتر بنویسیم؟
نمونه خلاصه:
«احتراما، به استناد ماده ۱۰۸۲ ق.م. و مواد ۱۱۱، ۲۰۱، ۲۱۹، ۲۳۱ قانون اجرای احکام مدنی، صدور حکم بر محکومیت خوانده ... به:
۱) پرداخت تعداد ۱۲۴ عدد سکه تمام بهار آزادی یا معادل ریالی آن بر اساس قیمت روز پرداخت؛
۲) پرداخت خسارات دادرسی شامل هزینه‌ی تمبر، حق‌الوکاله و …؛
۳) صدور دستور تامین خواسته، نسبت به اموال بلامعارض خوانده، قبل از ابلاغ دادخواست؛
۴) صدور قرار منع خروج از کشور خوانده (در صورت تمایل)…».

۶) مدارک و پیوست‌ها
• اصل و کپی عقدنامه (صفحه‌ی مهریه)
• شناسنامه و کارت ملی زوجه
• استعلام دارایی یا شماره حساب‌های احتمالی (در صورت موجود)
• اگر اجرای ثبت قبلا شروع شده، رونوشت اقدامات انجام‌شده

۷) چند توصیه نهایی
• اگر شوهر اموالی قابل توقیف دارد، اجرای ثبت غالبا سریع‌تر جواب می‌دهد.
• برای دادخواست حتما قیمت روز سکه را از چند صرافی یا سایت معتبر پرینت بگیرید و ضمیمه کنید تا دادگاه در ارزیابی «بهای خواسته» ایراد نگیرد.
• هزینه‌ی دادرسی دعاوی مالی خانواده (از جمله مهریه) فعلا حدود ۳٫۵٪ ارزش خواسته است؛ اگر قیمت سکه را کامل بنویسید باید این درصد را بپردازید.
• امکان تقسیط هزینه‌ی دادرسی یا درخواست اعسار از هزینه‌ی دادرسی هم وجود دارد.
• در صورت تمایل به صدور حکم جلب، ابتدا باید رای قطعی + گواهی عدم پرداخت داشته باشید.

با آرزوی موفقیت برای شما و خواهرتان 🌻
اگر سؤالی جزئی‌تر داشتید یا نیاز به متن دقیق فرم‌ها بود، بفرمایید تا ریزتر بررسی کنیم.