بنیاد وکلا
پشتیبانی و رزرو مشاوره ۴۲۸۱۸ - ۰۲۱
۴۲۸۱۸ - ۰۲۱

لطفاً اتصال اینترنت خود را بررسی کنید.

آیا دادیار موظف به احضار شاهد در جرایم قابل گذشت است؟

پرسیده شده ۱۰ ماه پیش ۳۶ پاسخ ثبت شده

به نام خدا

سلام

در جرائم قابل گذشت، اگر لازمه‌ی اثبات، شهادت شهود/مطلعین باشد و کاملا معرفی شده باشند، آیا دادیار/بازپرس وظیفه‌ای نسبت به احضار آنان دارد یا اشکالی ندارد احضار نکند و اگر هم شاکی درخواست نکرده باشد، قرار منع تعقیب صادر کند؟ اگر این کار را انجام ندهد، آیا مرتکب تخلف/جرمی شده و قابل شکایت است؟

با سپاس
در پناه حق

جمع‌بندی پاسخ وکلا هوش مصنوعی

اگر شاکی شهود مؤثر را معرفی کرده باشد، مقام قضایی موظف به احضار و استماع شهادت آن‌ها است. صدور قرار منع تعقیب بدون رسیدگی به شهادت شهود، نقص تحقیقات و تخلف انتظامی محسوب می‌شود و قرار صادره قابل اعتراض است.

این یک قاعده کلی برای استماع ادله است، اما روال احضار یا تکلیف شاکی به حاضر کردن شهود در شعب مختلف فرق می‌کند.

پاسخ هوشمند بنیاد وکلا هوش مصنوعی

الزام دادیار به احضار شهود و امکان شکایت

چنانچه اثبات ادعا متوقف بر شهادت شهود باشد و شاکی مشخصات آنان را به طور کامل معرفی کرده باشد، دادیار یا بازپرس موظف به احضار و تحقیق از آنان است. در صورتی که مقام قضایی بدون شنیدن شهادت این افراد قرار منع تعقیب صادر کند، این اقدام تخلف انتظامی است و شاکی می‌تواند به دادسرای انتظامی قضات شکایت کند. همچنین این قرار به دلیل نقص در تحقیقات ظرف ده روز از تاریخ ابلاغ قابل اعتراض در دادگاه کیفری است. البته در برخی شعب رویه بر این است که ابتدا در ابلاغیه از خود شاکی می‌خواهند شهودش را در شعبه حاضر کند.

منابع: قانون آیین دادرسی کیفری، ماده ۲۰۴

این پاسخ به‌صورت خودکار تولید شده و جای مشاوره‌ی حقوقی با وکیل را نمی‌گیرد؛ پاسخ‌های وکلا در ادامه آمده است.

۳۶ پاسخ از وکلا و کارشناسان حقوقی

پاسخ برتر ۹ ماه پیش
محمدمهدی قنبری
محمدمهدی قنبری

کاراموز وکالت مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۶۷ مشاوره موفق

سلام
بله، اگر شاکی شهود خود را برای اثبات ادعا معرفی کرده باشد، مقام قضایی (دادیار یا بازپرس) وظیفه قانونی دارد که اظهارات آنان را استماع کند. صرف‌نظر کردن از احضار شهود معرفی‌شده و صدور قرار منع تعقیب بدون شنیدن اظهارات آن‌ها، تخلف محسوب می‌شود و حق اعتراض برای شاکی محفوظ است.

در ادامه توضیحات حقوقی و مستندات قانونی این موضوع ارائه شده است:

۱. وظیفه قانونی بازپرس/دادیار در احضار شهود
طبق ماده ۲۰۴ قانون آیین دادرسی کیفری، بازپرس (یا دادیار) مکلف است در سه حالت شهود را احضار کند:

به تشخیص خود بازپرس.

با معرفی شاکی.

به تقاضای متهم.​

بنابراین، وقتی شما به عنوان شاکی، شهود خود را با مشخصات کامل معرفی کرده‌اید، این مصداق "معرفی شاکی" است و بازپرس نمی‌تواند به صرف اینکه "شاکی دوباره درخواست نکرده" یا "لازم ندیدم"، از احضار آن‌ها خودداری کند، مگر اینکه موضوع را کاملا غیرمرتبط تشخیص دهد که باید آن را مستدل در پرونده قید کند. رسیدگی به دلایل شاکی از وظایف اصلی مرحله تحقیقات مقدماتی است.​

۲. اعتبار قرار منع تعقیب صادر شده
اگر دادیار یا بازپرس بدون احضار و تحقیق از شهود معرفی‌شده، اقدام به صدور «قرار منع تعقیب» (به دلیل فقدان ادله) نماید، تحقیقات او ناقص محسوب می‌شود.

راهکار: شما می‌توانید ظرف مهلت قانونی (۱۰ روز برای افراد مقیم ایران) به این قرار اعتراض کنید.

نتیجه اعتراض: پرونده به دادگاه کیفری ارسال می‌شود و اگر قاضی دادگاه ببیند که شهود معرفی شده‌اند اما تحقیق نشده‌اند، قرار منع تعقیب را نقض کرده و پرونده را برای «تکمیل تحقیقات» (یعنی احضار شهود) به دادسرا بازمی‌گرداند.​

۳. آیا این کار تخلف یا جرم است؟
بین تخلف انتظامی و جرم کیفری تفاوت وجود دارد:

تخلف انتظامی (بسیار محتمل): بی‌توجهی به دلایل ابرازی شاکی (از جمله عدم استماع شهادت شهود) و صدور رای بدون رسیدگی کامل، یکی از مصادیق بارز تخلف انتظامی قضات است. این عمل معمولا تحت عنوان «عدم رسیدگی به دلایل» یا «نقص در تحقیقات» قابل شکایت در دادسرای انتظامی قضات است.​

جرم کیفری (بعید): این عمل معمولا «جرم» (که مجازات زندان یا جریمه کیفری داشته باشد) محسوب نمی‌شود، مگر اینکه ثابت شود قاضی با سوءنیت خاصی (مانند تبانی با متهم یا رشوه) عمدا از احضار شهود خودداری کرده است که اثبات آن نیازمند دلایل جداگانه است.

۴. تاثیر «قابل گذشت» بودن جرم
اینکه جرم «قابل گذشت» است، تنها به این معنی است که شروع و ادامه تعقیب منوط به شکایت شاکی است و هر لحظه شاکی رضایت دهد، پرونده بسته می‌شود. اما تا زمانی که شاکی رضایت نداده است، تکلیف مقام قضایی در رسیدگی و جمع‌آوری دلایل (از جمله احضار شهود) دقیقا مانند جرائم غیرقابل گذشت است و هیچ تفاوتی در وظیفه قاضی ایجاد نمی‌کند. عدم پیگیری مجدد شاکی، رافع مسئولیت قاضی در رسیدگی به دلایلی که قبلا در پرونده ثبت شده نیست.

نتیجه‌گیری:
بازپرس وظیفه داشته شهود را احضار کند. اگر قرار منع تعقیب صادر شده، فورا به آن اعتراض کنید و در متن اعتراض بنویسید: «با وجود معرفی شهود، بازپرس محترم بدون استماع اظهارات آنان و به صورت غیرموجه اقدام به صدور قرار نموده و تحقیقات ناقص است.»

محمد محمدی
محمد محمدی تأیید‌شده
۹ ماه پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۳٬۳۸۶ مشاوره موفق

در جرائم قابل گذشت، اگر شهادت شهود برای اثبات جرم ضروری باشد و شهود معرفی شده باشند، بازپرس یا دادیار مکلف به احضار آنان است. عدم احضار و صدور قرار منع تعقیب بدون بررسی شهادت، تخلف اداری محسوب می‌شود اما جرم کیفری نیست؛ بنابراین قابل شکایت انتظامی است نه کیفری

مجتبی فرزانه ۹ ماه پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۵۱ مشاوره موفق

با سلام.
در هر جرمی مقام رسیدگی و تحقیق می تواند با وجود دلائل منجمله اظهارات شهود در پرونده، اقدام به صدور قرار جلب به دادرسی یا منع تعقیب کند که در غالب موارد اشخاصی که نام آن ها به عنوان شاهد در پرونده درج گردیده از طریق شاکی به مرجع رسیدگی کننده آورده می شوند بدون الزام به حضور و در برخی موارد نیز از طریق ابلاغ احضار می شوند. در هر صورت مقام تحقیق می تواند به هردو شکل با هر نوع صدور قراری اقدام به اتخاذ تصمیم نماید.

زهرا رفیعی ۳ هفته پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۵٫۰ · ۴۲ مشاوره موفق

اگر شهادت برای کشف حقیقت مؤثر باشد، مقام تحقیق می‌تواند و در موارد لازم باید شاهد یا مطلع را احضار و تحقیق کند؛ شاکی صرفا به دلیل عدم درخواست احضار، الزاما از این حق محروم نیست.
صدور منع تعقیب بدون انجام تحقیقات ضروری می‌تواند قابل اعتراض باشد؛ اما صرف احضار نکردن شاهد، به‌خودی‌خود جرم یا تخلف قطعی نیست و باید ضرورت تحقیق احراز شود.

نمایش ۳۲ پاسخ دیگر وکلا بستن پاسخ‌های بیشتر
زهرا بانی رشید ۳ هفته پیش

کاراموز وکالت مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۸ · ۲ مشاوره موفق

بااحترام احضار شاهد در همه پرونده‌ها الزام مطلق نیست اما اگر شهادت او برای کشف حقیقت مؤثر باشد مقام تحقیق می‌تواند و در مواردی باید تحقیقات لازم را انجام دهد صرف عدم احضار شاهد لزوما تخلف یا جرم نیست اما اگر بدون تکمیل تحقیقات قرار منع تعقیب صادر شود می‌توان به آن اعتراض و درخواست احضار شهود و تکمیل تحقیقات کرد برای اعتراض باید روی مؤثر بودن شهادت شهود و ناقص بودن تحقیقات تاکید کنید

امید یوسفی ۲ ماه پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۲۶ مشاوره موفق

سلام
بایستی تحقیقات لازم را انجام دهد و درصورت صدور منع تعقیب به دلیل عدم وجود مدارک و مستندات میتوان با ارایه دلایل و استناد به نقض تحقیقات از جمله عدم اخذ اظهارات شهود و ‌... امکان نقض قرار یا دستور انجام تحقیقات میسر است.
در صورتیکه موضوع مشمول مرور زمان شده باشد نیازی به تحقیق از شهود نیست

سعید قیطانی ۹ ماه پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۷۵۶ مشاوره موفق

سلام
رویه بدین نحو است که در ابلاغیه ای که برای شاکی جهت پیگیری شکایت ارسال می شود قید می شود که ادله و مدارک از جمله شهادت شهود را ارائه نماید و چنانچه ارائه نشود قرار منع تعقیب صادر می شود

بهنام رفیعی ساران
بهنام رفیعی ساران تأیید‌شده
۹ ماه پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۷ · ۳٬۳۷۲ مشاوره موفق

سلام

زمانی که شاکی برای ادای توضیح دعوت میشود مراتب ارائه ادله و شهود در ابلاغیه درج میگردد

نسرین عصیانی ۹ ماه پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۲۲۸ مشاوره موفق

آوردن ادله با شاکی است مگر اینکه از دادیاری درخواست شود به شهود ابلاغیه ارسال گردد که حتی با ارسال ابلاغیه و حضور شهود در دادسرا ایشان الزامی به ادای شهادت ندارند پس بهتر است شهود خود را حاضر نمایید

مریم حاج منوچهری ۷ ماه پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۱۷۲ مشاوره موفق

باسلام
در جرایم قابل گذشت، خواست شاکی تعیین‌کننده ادامه تحقیقات است و دادیار ملزم به احضار نیست مگر شاکی درخواست کند یا پرونده نیاز به روشن شدن دلایل داشته باشد.

الهام مشهدی ۹ ماه پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰ · ۷ مشاوره موفق

با سلام وقت بخیر، اگر شاکی شهود مؤثر را معرفی کرده باشد، بازپرس طبق تکلیف تحقیق باید آنان را احضار کند و صدور منع تعقیب بدون استماعشان قابل اعتراض است. ترک احضار معمولا جرم نیست اما می‌تواند تخلف انتظامی محسوب شده و در دادسرای انتظامی قضات قابل شکایت باشد.

عبدالمجید عبدی دزفولی ۹ ماه پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۶۷ مشاوره موفق

باسلام چنانچه ادله شما شهادت شهود و در خواست استماع شهادت شهود باشد دادیار یا بازپرس مکلف به احضار شهادت شهود است چون یکی از ادله اثبات شاکی است که بسیار تاثیر گذار است.

پریناز رشیدی ۳ هفته پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰ · ۱۸ مشاوره موفق

با سلام
با توجه به اینکه یکی از دلایل ارایه شده شهادت شهود می باشد لذا مقام قضایی مکلف به اخذ اظهارت می باشد اما ممکن است اخذ اظهارت از طریق ضابطین انجام گیرید و مقام قضایی احضاریه ای برای شهود ارسال ننماید

تهمینه جعفری زرمهری ۲ هفته پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۸ · ۲۸ مشاوره موفق

بله، احضار شهود برای دادسرا تکلیف قانونی است (ماده ۲۹۳ قانون آیین دادرسی کیفری)؛ عدم احضار تخلف محسوب میشود و قابل شکایت در دادسرای انتظامی قضات است.

محمدباقر سلیمانگلی ۱ ماه پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۸۴ مشاوره موفق

با سلام چنانچه دلیل اثباتی شما شهادت شهود باشه بله باید اظهارات انها اخذ شود و الا تخلف شغلی کرده اند میتوانید شکایت کنید .

فرشید شاه مردانی فیروزجائی ۹ ماه پیش

دکترای حقوق

۴٫۹ · ۴۳ مشاوره موفق

با سلام
ابلاغیه برای شاکی ارسال میشود تا ادله خود که شهادت شهود است را بیاوردولی اگر موفق به ارایه شهادت شهودنشودقرار منع تعقیب صادر میشود

سعید روستایی ۹ ماه پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۷ · ۵۳ مشاوره موفق

سلام اگر شهود معرفی نموده واسه اثبات دعوی لازم باشد نمیتواند بدون احضار شهود قرار منع تعقیب صادر نماید

کاربر بنیاد وکلا
۴ هفته پیش

سلام صرف معرفی شاهد الزام قطعی به احضار او ایجاد نمیکند و تشخیص ضرورت تحقیق با بازپرس است اما اگر شهادت برای اثبات موضوع موثر و ضروری باشد باید تحقیقات لازم انجام شود
در صورت صدور منع تعقیب میتوانید به قرار اعتراض و احضار و تحقیق از شهود را درخواست کنید و صرف احضار نکردن شاهد به خودی خود جرم محسوب نمیشود

علیرضا ریاحی ۹ ماه پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۵٫۰ · ۲۷ مشاوره موفق

چنانچه اثبات جرم منوط به شهادت شهود باشد دادیار محترم باید شهادت آنها را استماع نماید

اعلا قدیمی ۹ ماه پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۵٫۰ · ۵۶ مشاوره موفق

سلام
اگر بازپرس تشخیص دهد احضار می‌کند ولی در دادگاه میتوانید از قاضی بخواهید

عبدالصمد صدقی ۹ ماه پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۵٫۰

با سلام.
باید از دادیار بخواهید و در صورت اقناع دادیار استماع شهادت شهود به عمل می آید.

حسین حاجی زاده ۹ ماه پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۸ · ۸۰۵ مشاوره موفق

سلام محترم بستگی به تشخیص بازپرس محترم دارد

امیر محمد کریمی ۹ ماه پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۳۵۷ مشاوره موفق

تشخیص حضور شاهد ا بازپرس یا دادیار می‌باشد.

فاطمه زارع ۹ ماه پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۶۳ مشاوره موفق

شاکی باید دلایل خودرا ازقبیل شهادت شهود ارائه دهد

رضا شیبانی زاده ۹ ماه پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۱ مشاوره موفق

باسلام بله درصورتی که شاکی یامتهم مشخصات شخصی را برای شهادت به شعبه معرفی کرده باشد شعبه موردنظر برای آن افراد ابلاغیه میفرستد ودرصورت عدم حضور جلب میگردند.

زین العابدین قربانی
زین العابدین قربانی
۹ ماه پیش

کارآموز وکالت کانون وکلای دادگستری

با سلام و ادب
تشخیص دعوت شاهد و استماع شهادتشان با بازپرس یا دادیار می باشد
در صورت عدم دعوت توسط بازپرس شما می توانید این موضوع را در دادگاه بخواهید

فریده شاه قلی ۸ ماه پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۸ · ۱۳ مشاوره موفق

امکان جلب شهود هم در صورت عدم حضور وجود دارد

محمدرضا توکلی ۹ ماه پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۱٬۰۰۹ مشاوره موفق

با سلام از شهود می بایست تحقیق شود

سارا تک روستا ۹ ماه پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۳۴ مشاوره موفق

سلام کاربر گرامی به نظر بازپرس بستگی دارد

ویدا سماوات ۸ ماه پیش

کارآموز وکالت کانون وکلای دادگستری

۵٫۰ · ۹۶ مشاوره موفق

از شهود می بایست تحقیق شود…..

زهرا فرج ۱ ماه پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۵٫۰ · ۷۸ مشاوره موفق

سلام و احترام
از شهود تحقیق به عمل می آید.

زهرا حبیبی نیا ۴ ماه پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۱۷ مشاوره موفق

سلام از شهود می بایست تحقیق شود

صالح نویدی ۹ ماه پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

با سلام
با عنایت به مستندات و ادله نهایتا تشخیص این مورد با دادیار/بازپرس است.

شبنم خوب جو ۹ ماه پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

سلام. اگه شهود بعنوان دلیل باشد.حضور ایشان الزامی

سارا علیپور ۴ ماه پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۷ · ۴۷۰ مشاوره موفق

سلام وقت بخیر
از شهود تحقیق میگردد

حسن آرین پور ۹ ماه پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰ · ۲۱۰ مشاوره موفق

با سلام و عرض ادب ،ب تشخیص بازپرس است

۱۱۲ وکیل متخصص کیفری آنلاین‌اند

پرسش خود را بفرستید؛ اولین وکیل آزاد در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهد.

پرسش حقوقی دیگری دارید؟

پرسش خود را رایگان مطرح کنید؛ وکلا و کارشناسان حقوقی بنیاد وکلا در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهند.

پرسش جدید