لطفا اتصال اینترنت خود را بررسی کنید.
وبلاگ بنیاد وکلا
۱۷ بازدید ۰ دیدگاه

اشنایی با مساله مرور زمان در قانون مجازات اسلامی

اشنایی با مساله مرور زمان در قانون مجازات اسلامی

آیا تا به حال برایتان اتفاق افتاده که از وقوع جرمی متضرر شوید و بعد از مدت‌ها بخواهید شکایت کنید، اما دادسرا به ‌علت گذشت مدت طولانی از زمان واقعه، شکایت شما را نپذیرد؟ در حقوق جزا به این مورد شمول «مرور زمان» می‌گویند.

مرور زمان به ‌معنای سپری شدن زمانی است که پس از آن، امکان شکایت، تعقیب متهم، صدور و اجرای حکم وجود ندارد. در واقع پس از گذشت زمانی (که مقدار آن بسته به اهمیت هر جرم در قانون مشخص شده است) جامعه از صدمه‌ای که بر پیکرش وارد آمده است، چشم‌پوشی می‌کند.

مرور زمان مختص جرایم تعزیری است و جرایم موجب قصاص و حد مشمول مرور زمان نمی‌شوند.

در ادامه به ابعاد مساله مرور زمان و اینکه چه جرایمی شامل مرور زمان می‎شود پرداخته شده است.

مرور زمان چیست؟

مرور زمان در دعاوی حقوقی و کیفری مدتی است که به موجب قانون، در صورتیکه رسیدگی به جرم یا اجرای حکم قطعی کیفری در مدتی معین به تعویق افتاد، دیگر به آن جرم رسیدگی نشده و حکم قطعی اجرا نمی‌شود و در این حالت گفته می‌شود که جرم مشمول مرور زمان شده است.

بنابراین پس از انقضای مدتی که برای رسیدگی به جرم در نظر گرفته شده، تعقیب مجرم یا اجرای حکم قطعی کیفری متوقف می‌شود و مجازاتی که برای شخص به موجب قانون و به حکم دادگاه تعیین شده است اجرا نمی‎شود.

انواع مرور زمان

بر اساس قانون مجازات اسلامی مصوب سال ۱۳۹۲، مرور زمان کیفری به سه دسته تقسیم می‎شود.

  • مرور زمان شکایت:

وقتی که شاکی در مهلت مقرر قانونی شکایت خود را مطرح نکند، عدم توجه به مهلت قانونی مطرح شده باعث از بین رفتن حق شکایت و عدم رسیدگی به جرم ارتکابی وی می‎شود. عدم رعایت مرور زمان شکایت، یعنی عدم توجه به مهلت قانونی برای طرح شکایت، سبب اسقاط حق شکایت می‎شود.

برای جرائم تعزیری و قابل گذشت، مهلت زمانی که برای شکایت تعیین شده، یک سال از تاریخ اطلاع از وقوع جرم است.

در صورت بی‎توجهی به این مهلت تعیین شده حتی اگر دلایل شاکی محکمه‌پسند باشد، از نظر قانونی حق شکایت وی ساقط می‎شود.

  • مرور زمان تعقیب:

این مرور زمان دو حالت عمده دارد.

یا اصلا شخص شکایت نکرده باشد و یا اینکه شکایت شده است اما از تاریخ آخرین اقدام تعقیبی، ۳ تا ۱۵ سال گذشته  و رای قطعی صادر نشده است.

  • مرور زمان مجازات:

در صورتی که حکم قطعی صادر و مهلت قانونی برای اجرای حکم سپری شود و حکم اجرا نشده باشد در این صورت اجرای حکم متوقف می‏‎شود.

چه جرائمی مشمول مرور زمان نمی‌شوند؟

قانونگذار در خصوص مرور زمان قائل به یک ‎سری از استثنائات شده است که عبارتند از:

  • جرائم علیه امنیت داخلی و خارجی کشور
  • جرائم اقتصادی شامل کلاهبرداری، رشوه، جرائم گمرکی، اخلال در نظام اقتصادی کشور و جرائمی که در ماده (۳۶) قانون مجازات اسلامی ذکر شده است.
  • جرائمی که در قانون مواد مخدر ذکر شده است.

نحوه اعتراض به مرور زمان

طبق قانون، متهم و شاکی یا مدعی خصوصی یا وکلاء آنان باید تمام ایرادها و اعتراض‎های خود از قبیل مرور زمان، عدم صلاحیت، رد دادرس یا قابل تعقیب نبودن جرم انتساب شده، ناقص بودن تحقیقات و لزوم رسیدگی به دلایل دیگر یا ادله جدید و کافی نبودن دلایل و مدارک را ظرف مهلت مقرر به دفتر دادگاه تسلیم کنند.

پس از خاتمه مدت مذکور، هیچ ایراد و اعتراضی از طرف اشخاص مزبور پذیرفته نمی‎شود، مگر آن که دلیل اعتراض پس از مهلت تعیین شده، کشف شود.

ثبت دیدگاه

جهت ثبت دیدگاه خود ابتدا باید وارد حساب کاربری خود شوید:

ورود ثبت‌نام
دیدگاه‌ها

هنوز دیدگاهی ثبت نشده است.